Ehliyet Sınav Soruları 3
Gerçek e-Sınav formatında: 50 soru · 45 dakika · geçme puanı 70. Cevaplar sınav bitince gösterilir.
Bu testte öne çıkan konular: trafik işaretleri, rölanti ayarı, hemzemin geçit, sıcak çarpması ve yaya güvenliği. Ders dağılımı: Trafik ve Çevre Bilgisi 23, İlk Yardım 12, Motor ve Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6 soru; MEB e-Sınav ile aynı ders dağılımında hazırlandı. Aynı soruları PDF ve cevap anahtarı olarak da indirebilirsiniz. Bitirince Test 4 ile devam edin.
- 50soru
- 45dakika
- 70geçme puanı
- 2puan / soru
Sorular gerçek sınavdaki gibi dağıtılır: Trafik ve Çevre 23, İlk Yardım 12, Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6. Cevaplarınızı sınav bitene kadar değiştirebilirsiniz. Süre dolunca sınav otomatik biter.
Süresiz pratik modu: aynı dağılımla 50 soru, her cevaptan sonra açıklama →
Hemzemin geçitler, kara yolu ile demir yolunun aynı seviyede kesiştiği yerlerdir. Trenler ani duramaz; bu yüzden geçitlerde en küçük hata büyük kazalara yol açar. Bu nedenle hemzemin geçitlerde öndeki aracı geçmek yasaktır.
Geçide yaklaşırken hız azaltılır, bariyer kapalıysa veya ışıklı-sesli uyarı varsa durulur, bariyer açıkken bile demir yolu kontrol edilerek dikkatle geçilir.
Akılda kalsın: Tren durmaz, siz durun.
Dönüş ışıkları; dönüş, şerit değiştirme, geçme ve park yerinden çıkma gibi manevralarda sürücünün kendi niyetini bildirmesi içindir.
Bu ışıkların arkadaki sürücülere "geçebilirsin" anlamında kullanılması yasaktır. Çünkü arkadaki sürücü bunu dönüş işareti sanabilir ya da gerçekte güvenli olmayan bir geçişe başlayabilir.
Akılda kalsın: Sinyalle geç işareti verilmez.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesine göre işletenler, motorlu araçların işletilmesinden doğan sorumluluklarının karşılanması için zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortası yaptırmak zorundadır.
Aynı kanunun 81/c maddesi, kazaya karışanların istendiğinde kimlik, adres, sürücü ve tescil belgesi ile sigorta poliçesinin tarih ve numarasını bildirip göstermesini zorunlu tutar. Denetimlerde de poliçenin geçerliliği kontrol edilir.
Akılda kalsın: Sigortasız araç yola çıkmaz.
Geçme işlemi şu sırayla yapılır: önce sol sinyal verilir, ardından öndeki araca takip mesafesi kadar yaklaşmışken sol şeride geçilir, geçiş şeridinde geçilen araç güvenle geride kalana kadar ilerlenir ve son olarak sağ sinyal verilerek sağ şeride dönülür.
Doğru sıra 2-3-1-4'tür. Bu sıralama hem arkadan gelenlere hem de geçilen araca niyetinizi zamanında bildirir.
Akılda kalsın: Sinyalle başla, sinyalle bitir.
Kara yolu yapıları ve trafik işaretleri, trafiğin güvenli akışı için kamu yararına konulmuştur. Bunları bozmak, yerini değiştirmek, kaldırmak ya da görülmelerini zorlaştırmak yasaktır.
Sorudaki üç davranışın tamamı işaretlerin anlaşılmasını veya görülmesini engeller. Bu nedenle doğru cevap I, II ve III seçeneğidir.
Akılda kalsın: İşaret herkesin güvenliğidir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 81/e maddesine göre sürücüsü veya sahibi bulunmadığı sırada bir araca, eşyaya veya yüke zarar veren sürücüler; zarar verdikleri şeyin sahibini bulmak, bulamazlarsa durumu tespit edip zarar verilen şey üzerine yazılı bilgi bırakmak ve ilgili zabıtaya en kısa zamanda bilgi vermek zorundadır.
Hasarın az olması bu yükümlülükleri ortadan kaldırmaz; haber vermeden olay yerinden ayrılmak kanuna aykırıdır.
Akılda kalsın: Çarptıysan kaçma, not bırak.
Ölümlü veya yaralanmalı kazalarda sürücüler kaza yerinde durur, güvenlik önlemlerini ve ilk yardım önlemlerini alır, 112 ile yetkilileri haberdar eder.
Bu tür kazalarda araçların yeri değiştirilmez ve iz kaybettirilmez; kazayı yetkili görevliler inceler ve tutanağı onlar düzenler. Yalnızca maddi hasarlı kazalarda sürücüler kendi aralarında tutanak düzenleyebilir.
Akılda kalsın: Can önce, iz korunur.
Demir yolu geçitleri, trenin her an gelebileceği ve aracın kaçış imkânının sınırlı olduğu yerlerdir. Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre demir yolu geçitlerinde duraklamak ve park etmek yasaktır.
Geçide girmeden önce karşı tarafta aracınızın sığabileceği yer olduğundan emin olunmalıdır; aksi hâlde trafik sıkıştığında araç rayların üzerinde kalabilir.
Akılda kalsın: Raylar durak değildir.
Yaya ve okul geçitleri yayaların, özellikle çocukların güvenle karşıya geçmesi için düzenlenmiştir. Sürücü bu geçitlere yaklaşırken hızını azaltmalı, ilk geçiş hakkını yayalara vermeli ve varsa okul geçidi görevlisinin talimatlarına uymalıdır.
Hız artırmak ise geçitte bulunan veya geçmek üzere olan yayaları ciddi tehlikeye sokar. Bu nedenle soruda kurallar arasında yer almayan davranış hızı artırmaktır.
Akılda kalsın: Geçitte gaz değil fren.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 127. maddesine göre öndeki araç yakından izlenirken yakını gösteren ışıkların (kısa farların) kullanılması gerekir. Aynı madde, karşı yönden gelen sürücülerin ve diğer yol kullanıcılarının gözlerini kamaştıracak bütün hâllerde uzağı gösteren ışıkların yakılmasını yasaklar.
Yakını gösteren ışıklar ayrıca karşılaşmalarda, aydınlatmanın yeterli olduğu yerlerde ve bir aracı yan yana gelinceye kadar geçerken de kullanılır.
Akılda kalsın: Yakındaysan kısa far.
Karayolları Trafik Kanunu'na göre tali yol, genel olarak üzerindeki trafik yoğunluğu bakımından bağlandığı yoldan daha az önemde olan yoldur.
Tali yoldan ana yola çıkan sürücü, ana yoldaki araçlara geçiş hakkını vermek zorundadır.
Akılda kalsın: Tali yol = ikincil yol.
Durma, trafik kuralları, işaretler, görevliler veya trafiğin zorunlu kıldığı hâllerde aracın beklemesidir; sürücünün kendi isteğine bağlı değildir. Kırmızı ışık, levha ya da trafik sıkışıklığı nedeniyle beklemek bu kapsamdadır.
Yolcu indirmek veya yük almak için beklemek ise sürücünün kendi tercihiyle yaptığı kısa süreli beklemedir ve duraklama olarak adlandırılır.
Akılda kalsın: Işık durdurur, yolcu duraklatır.
Arızalı bir araç çekilirken çekilen aracın direksiyonunda sürücü belgesine sahip birinin bulunması ve aracı yönetmesi gerekir. Böylece çekilen araç fren yapabilir, yönlendirilebilir ve çeken aracın arkasından kontrolsüz savrulmaz.
Çekme işlemi sağlam bir çeki demiri ya da halatla yapılır; çekilen araçta dörtlü ikaz ışıkları yakılır ve hız düşük tutulur.
Akılda kalsın: Çekilen araç sahipsiz bırakılmaz.
Park veya duraklama yerinden çıkan sürücü, trafiğe yeniden katılmaktadır. Bu nedenle önce aracı ve çevresini kontrol etmeli, ardından ışıklı veya kol işaretiyle çıkacağını bildirmelidir.
Sürücünün göremediği, görüş dışında kalan bir alan varsa gözcü bulundurması gerekir. Böylece aracın arkasında veya yanında bulunabilecek çocuk, yaya ya da engel fark edilir. Sorudaki üç davranışın tamamı zorunludur.
Akılda kalsın: Görmediğin yere gözcü koy.
Öğrenci servis araçları, çocukların güvenliği için diğer sürücülerin kolayca fark edebileceği özel işaretlerle donatılır. Bunların başında "Okul Taşıtı" yazısı ve DUR ışıklı işareti gelir.
Servis aracı öğrenci indirip bindirmek için durduğunda DUR ışıklı işareti yanar; bu, çevredeki sürücülere çocukların yola çıkabileceği konusunda uyarı verir. Diğer sürücüler bu durumda yavaşlamalı ve gerekirse durmalıdır.
Akılda kalsın: Okul taşıtı durduysa siz de yavaşlayın.
Kaza istatistiklerinde kusurun ezici bölümü sürücülere, ardından yayalara ve yolculara aittir. Sürücü, yaya ve yolcu birlikte insan faktörünü oluşturduğu için trafik kazalarında en büyük kusurun insanlarda olduğu sonucuna varılır.
Araç ve yol kaynaklı kusurlar ise toplam içinde küçük bir paya sahiptir. Bu da kazaları azaltmanın en etkili yolunun, insan davranışlarını düzeltmek olduğunu gösterir.
Akılda kalsın: Kazanın kaynağı çoğunlukla insandır.
Yolcuların güvenliği için indirme-bindirme, aracın kaldırım tarafından, yani sağ tarafından yapılır. Sol taraf trafik akışına açıktır; kapı açıldığında arkadan gelen araç ya da bisikletli çarpabilir.
Sürücü, kapılar tamamen kapanmadan hareket etmemelidir.
Akılda kalsın: Kapı kapanmadan hareket yok.
Trafik İşaretleri Hakkında Yönetmelik'in 10. maddesine göre devamlı yol çizgisi boyunca hiçbir sebeple soldaki şeride geçilemez ve çizginin üzerinden gidilemez. Bu nedenle devamlı çizgi bulunan yol kesiminde öndeki araç geçilemez.
Devamlı çizgiler genellikle görüşün yetersiz olduğu tepe üstlerinde, dönemeçlerde, kavşak yaklaşımlarında ve köprülerde kullanılır. Kesik çizgi ise gerektiğinde şerit değiştirilebileceğini gösterir.
Akılda kalsın: Düz çizgi duvar gibidir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesine göre taşıt; karayolunda insan, hayvan ve yük taşımaya yarayan araçlardır.
Araç ise daha geniş bir kavramdır; motorlu ve motorsuz taşıtlar ile iş makineleri ve lastik tekerlekli traktörleri de kapsar. Her taşıt bir araçtır ama her araç taşıt değildir.
Akılda kalsın: Her taşıt araçtır.
Takip mesafesi, öndeki araç aniden yavaşladığında veya durduğunda çarpmadan durabilmek için bırakılan güvenli uzaklıktır.
Takip mesafesi hız arttıkça büyür; ıslak, buzlu veya sisli havalarda daha da artırılmalıdır. Arkadan çarpmalı kazaların en büyük nedeni yetersiz takip mesafesidir.
Akılda kalsın: Mesafe, hayat payıdır.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesine göre duraklama, trafik zorunlulukları dışında araçların insan indirmek ve bindirmek, eşya yüklemek, boşaltmak veya beklemek amacıyla kısa bir süre durdurulmasıdır.
Kırmızı ışıkta veya görevlinin işaretiyle durmak ise trafik zorunluluğundan kaynaklandığı için duraklama değil, durmadır. Aracın bu hâller dışında bırakılması da park etmedir.
Akılda kalsın: Kısa iş, kısa duruş: duraklama.
Trafik kazasına karışan sürücüler kadar, kaza yerinden geçenler de olaya duyarsız kalamaz. Bu kişiler ilk yardım tedbirlerini almak, olayı yetkililere bildirmek ve yetkililer isterse yaralıları sağlık kuruluşuna götürmekle yükümlüdür.
Bu yükümlülükler, yaralılara mümkün olan en kısa sürede yardım ulaşmasını sağlamak içindir. Kazanın ilk dakikalarında yapılan doğru müdahale hayat kurtarabilir.
Akılda kalsın: Kazayı görüp geçme.
Öndeki aracı geçmek isteyen sürücü; ileriyi yeterince görebilmeli, karşı yönden gelen trafiği kontrol etmeli, arkasından gelen bir araç tarafından geçilmiyor olmalı ve sola dönüş ışığını yakarak niyetini bildirmelidir.
Öndeki aracın "geç" işareti vermesi beklenmez; böyle bir kural yoktur. Hatta dönüş ışıklarının diğer sürücülere "geç" anlamında kullanılması yasaktır. Geçme kararı, kuralları kontrol eden sürücünün kendi sorumluluğundadır.
Akılda kalsın: Geçme kararı sizindir.
Çıkıkta eklemi oluşturan kemikler yerinden çıktığı için eklemde şekil bozukluğu, şişlik, morarma ve hareket kaybı görülür. Ağrı ise hareketle artar, azalmaz.
Bu nedenle hareketle azalan ağrı çıkığın belirtisi değildir. Çıkık şüphesinde eklem hareket ettirilmez ve sabitlenir.
Akılda kalsın: Oynatırsan acır, oynatma.
Karın yaralanmalarında iç organlar zarar görmüş olabilir ve kazazedenin ameliyata alınma ihtimali vardır. Bu nedenle kazazedeye ağızdan hiçbir şey verilmez; su, meyve suyu veya yiyecek vermek yanlıştır.
Kazazede sırtüstü yatırılır, dizlerinin altına destek konularak bacakları bükülür; böylece karın kasları gevşer ve ağrı azalır. Organlar dışarı çıkmışsa içeri sokulmaya çalışılmaz, üzeri nemli ve temiz bir bezle örtülür.
Akılda kalsın: Karın yaralıysa ağız kapalı.
Trafik kazalarında omurga, özellikle de boyun yaralanması ihtimali her zaman düşünülmelidir. Bu nedenle yaralı araçtan çıkarılırken baş-boyun-gövde ekseni bozulmamalıdır.
Bunun için Rautek manevrası kullanılır: İlk yardımcı yaralının arkasına geçer, kollarını yaralının koltuk altlarından geçirir, yaralının bir kolunu göğsüne doğru kavrar ve başını kendi omzuna/yanağına dayayarak baş-boyun-gövdeyi tek parça hâlinde dışarı alır.
Akılda kalsın: Omurga ekseni bozulmaz.
Omurilik, omurganın içinden geçer ve beyinden vücuda giden sinirleri taşır. Omurga yaralanmasında omurilik zarar görürse, yaralanma bölgesinin altında his kaybı ve felç görülebilir.
Bu nedenle trafik kazalarında, özellikle baş ve boyun darbelerinde omurga yaralanması varmış gibi davranılır; yaralı gereksiz yere hareket ettirilmez ve baş-boyun-gövde ekseni korunur.
Akılda kalsın: Omurga kırıksa kıpırdatma.
İlk yardımın amacı, profesyonel sağlık ekibi gelene ya da yaralı sağlık kuruluşuna ulaşana kadar hayati tehlikeleri ortadan kaldırmak veya azaltmaktır. Bu nedenle yaralı, hayati tehlikelere karşı önlem alındıktan sonra sevk edilir.
Hava yolunun açılması, solunumun ve dolaşımın kontrolü, ciddi kanamanın durdurulması ve kırıkların sabitlenmesi taşıma öncesinde yapılmalıdır. Sevk mümkünse 112 ekipleriyle gerçekleştirilir.
Akılda kalsın: Önce hayatı koru, sonra taşı.
Solunum kontrolünde kullanılan Bak-Dinle-Hisset yönteminde; göğüs hareketleri ve ağza tutulan ayna ya da camdaki buğulanma gözle izlenir, yani Bak adımına girer.
Dinle adımında kulak yaralının ağzına yaklaştırılarak nefes sesi duyulmaya çalışılır; Hisset adımında ise nefesin sıcaklığı yanakta hissedilir. Üç adım birlikte uygulanarak solunum değerlendirilir.
Akılda kalsın: Göz bakar, kulak dinler, yanak hisseder.
Sıcak çarpması, uzun süre yüksek sıcaklıkta kalma sonucu vücudun ısı dengesinin bozulmasıdır. Terleme ile su ve tuz kaybı olur; baş ağrısı, bulantı, halsizlik ve bilinç bulanıklığı görülebilir.
İlk yardımda kişi serin bir yere alınır, sıkan giysileri gevşetilir, ıslak bezlerle serinletilir. Bilinci açıksa kaybedilen su ve tuzu yerine koymak için meyve suyu ya da tuzlu ayran içirilebilir; durum ağırsa 112 aranır.
Akılda kalsın: Sıcakta kaybolan su ve tuzdur.
Yanıkta oluşan su dolu kabarcıklar, altındaki dokuyu mikroplara karşı koruyan doğal bir örtü görevi görür. Kabarcık patlatılırsa yara açılır ve enfeksiyon riski artar. Bu nedenle kabarcıklar kesinlikle patlatılmaz.
Yanık ilk yardımında yanık bölge yaklaşık 20 dakika boyunca tazyiksiz, soğuk (buz gibi olmayan) suyla soğutulur; takılar şişlik başlamadan çıkarılır; yanığa yapışmış giysiler çekilmez. Yanık üzerine diş macunu, yoğurt, salça gibi maddeler sürülmez.
Akılda kalsın: Soğut, örtüle, patlatma.
Egzoz gazı, renksiz ve kokusuz karbonmonoksit içerir. Bu gaz solunum yoluyla akciğerlere ulaşır ve kandaki oksijen taşınmasını engeller.
Kapalı garajda motoru çalışır hâlde bırakmak veya egzoz sistemi kaçak yapan araçta uzun süre kalmak bu tür zehirlenmenin en sık nedenleridir. Baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı ve uyuşukluk ilk belirtilerdendir.
Akılda kalsın: Önce temiz hava.
Sıcak ortamda vücut, ısısını düşürmek için terler. Terleme fazla olduğunda vücut su ve tuz (elektrolit) kaybeder; bu kayıp halsizlik, baş dönmesi, kas krampları ve bulantıya yol açar.
İlk yardımda kişi serin ve gölge bir yere alınır, sıkı giysileri gevşetilir, bilinci açıksa ve kusmuyorsa yavaş yavaş su ya da tuzlu sıvı içirilir. Bilinç bulanıklığı varsa 112 aranır.
Akılda kalsın: Ter giderse tuz da gider.
Bilinci kapalı kişide değerlendirme ABC sırasıyla yapılır: önce hava yolu açılır (ağız içi yabancı cisimlerden temizlenir, baş geri-çene yukarı pozisyonu verilir), ardından solunum, en son dolaşım kontrol edilir.
Bilinci kapalı kişide dil geriye kayarak hava yolunu tıkayabilir. Hava yolu açılmadan yapılan solunum kontrolü yanıltıcı olur; bu nedenle doğru sıra II - I - III'tür.
Akılda kalsın: Önce yol aç, sonra nefese bak, sonra kalbe.
Kendiliğinden başlayan burun kanamasında kişi oturtulur ve başı hafifçe öne eğilir. Böylece kan boğaza akmaz, dışarı akar ve kanamanın miktarı izlenebilir.
Burun kanatları, burun kemiğinin hemen altından iki parmakla birkaç dakika sıkılır; kişiye ağzından nefes alması söylenir. Burun üzerine soğuk uygulama yapılabilir. Kanama durmazsa sağlık kuruluşuna başvurulur.
Akılda kalsın: Baş geriye değil, öne.
Akü elektroliti seyreltik sülfürik asittir ve metal ile boyalı yüzeyleri aşındırır. Temas eden yüzey hemen bol suyla yıkanarak asit seyreltilir ve uzaklaştırılır.
Elektrolit cilde ya da göze temas ederse de aynı şekilde bol suyla uzun süre yıkanır ve gerekirse sağlık kuruluşuna başvurulur.
Akılda kalsın: Akü bakımında eldiven ve gözlük.
Motor soğukken yakıt sistemi zengin karışım verir ve devir normalden yüksektir. Bu sırada yapılan rölanti ayarı motor ısındığında bozulur. Bu nedenle rölanti ayarı motor normal çalışma sıcaklığındayken yapılır.
Çalışma sıcaklığında motor parçaları, yağ ve soğutma suyu dengeli durumdadır; ayar bu koşullarda yapılınca motor günlük kullanımda kararlı biçimde çalışır.
Akılda kalsın: Önce ısıt, sonra ayarla.
Kapakları açılabilen (bakım gerektiren) akülerde, kullanım ve şarj sırasında elektrolitin içindeki su buharlaşır; asit ise akünün içinde kalır. Bu nedenle elektrolit seviyesi düştüğünde saf (damıtık) su eklenir.
Musluk suyu içindeki mineraller akü plakalarına zarar verebileceği için kullanılmamalıdır. Bakım gerektirmeyen kapalı akülerde ise kapak açılmaz.
Akılda kalsın: Akü susadı mı? Saf su ver.
Dizel motorlarda yakıt, sıkıştırılarak ısınan havanın içine püskürtüldüğünde kendiliğinden tutuşur. Soğuk havada motor bloğu ve hava soğuk olduğu için bu tutuşma zorlaşır. Isıtma (kızdırma) bujileri, çalıştırmadan önce yanma odasını ısıtarak motorun kolayca çalışmasını sağlar.
Bu nedenle soğukta dizel bir aracı çalıştırırken kontak açıldıktan sonra gösterge panelindeki kızdırma (spiral şeklindeki) ikaz ışığının sönmesi beklenir, ardından marş yapılır.
Akılda kalsın: Spiral söndü, marşa bas.
Farın yanması için far ampulü, sigorta, kablo bağlantıları ve far anahtarı sağlam olmalıdır. Seçenekler arasında far devresine ait olan tek parça far anahtarıdır; anahtar arızalanırsa akım fara ulaşmaz.
Far yanmadığında önce ampul ve sigorta, ardından far anahtarı ve bağlantılar kontrol edilir.
Akılda kalsın: Işık yoksa devreyi takip et.
Rölanti, motorun gaza basılmadan en düşük devirde çalışmasıdır. Rölanti ayarı bozuksa motor gereğinden yüksek devirde çalışarak boşuna yakıt harcar ya da çok düşük devirde stop eder.
Doğru yapılmış rölanti ayarı, motorun beklerken dengeli ve ekonomik çalışmasını sağlar. Bu nedenle yakıt tasarrufunu etkileyen motor ayarları arasında yer alır.
Akılda kalsın: Rölanti doğruysa yakıt boşa gitmez.
Direksiyon simidinin hareketi, direksiyon kutusundan rot kolları ve rot başları aracılığıyla tekerleklere iletilir. Rot başları mafsal görevi görür ve zamanla aşınabilir.
Rot başları aşındığında bağlantı noktalarında oynama oluşur; simit bir miktar döndürüldüğü hâlde tekerlekler hemen tepki vermez. Buna direksiyon boşluğu denir ve aracın yol tutuşunu tehlikeli biçimde bozar.
Akılda kalsın: Rot başı gevşerse direksiyon boşalır.
Yanık kablo kokusu, elektrik tesisatında kısa devre veya aşırı ısınma olduğunu gösterir ve araç yangınına dönüşebilir. Bu durumda araç güvenli bir yerde durdurulur, kontak kapatılır ve mümkünse akü bağlantısı çıkarılarak elektrik kesilir.
Duman veya alev görülürse yolcular araçtan uzaklaştırılır, 112 aranır ve uygunsa yangın söndürücü kullanılır. Arıza giderilmeden araç kullanılmamalıdır.
Akılda kalsın: Yanık kokusu, yangın habercisi.
Vites değiştirilirken debriyaj kolu çekilir ve kavrama, motorun gücünü vites kutusundan ayırır. Böylece dişliler yük altında olmadan rahatça geçiş yapabilir.
Debriyaj tam ayırmadığında motor gücü vites kutusuna iletilmeye devam eder; vitese geçmek zorlaşır, dişlilerden ses gelebilir. Bunun sebebi çoğunlukla yanlış ayarlanmış veya gevşemiş debriyaj teli ya da kavrama arızasıdır.
Akılda kalsın: Debriyaj ayırmazsa vites geçmez.
Kendini diğerlerinden üstün gören, yolu yalnızca kendi hakkı sanan ve her durumda öncelik bekleyen sürücü, trafikte saldırgan ve riskli davranışlara yönelir.
Geçiş üstünlüğü yalnızca kanunda sayılan araçlara ve yalnızca görev sırasında tanınır. Bu hakkı kendinde görmek, başkalarının geçiş hakkını ihlal etmeye ve kazaya yol açar.
Akılda kalsın: Saygı, güvenli sürüşün temelidir.
Araçtan yola sigara külü, izmarit veya başka atıklar atmak çevreyi kirletir, yangınlara neden olabilir ve diğer yol kullanıcılarına zarar verebilir. Bu, çevreye duyarlı bir davranış değildir.
Toplu taşıma kullanmak, trafiğin yoğun olduğu saatlerden kaçınmak ve en kısa güzergâhı seçmek ise yakıt tüketimini ve hava kirliliğini azaltan bilinçli davranışlardır.
Akılda kalsın: Çöpün yeri yol değil, çöp kutusudur.
Trafik işaret levhaları, sürücülere ve yayalara yolun durumu hakkında hayati bilgi verir. Bu levhaların yerini değiştirmek, üzerine yazı yazmak veya görünmesini engellemek trafiği tehlikeye düşürür.
Buna karşılık eskiyen, okunmaz hâle gelen levhaların yetkili kurumlarca yenileriyle değiştirilmesi trafik güvenliğini artırır; trafiği tehlikeye düşürmez.
Akılda kalsın: Levhaya zarar verme, görünmesini engelleme.
Trafik kazalarının en büyük nedeni insan faktörüdür. Bu yüzden kazaları önlemede en etkili ve kalıcı yol, trafik kurallarına uymayı alışkanlık hâline getirmiş bireyler yetiştirmektir. Kural bilinci küçük yaşta kazanıldığında yaya, yolcu ve sürücü olarak her rolde doğru davranış kendiliğinden ortaya çıkar.
Hava koşullarına dikkat, araç bakımı ve yol onarımı da güvenliği artırır; ancak bunlar sorunun bir bölümünü çözer. Kurala uyma alışkanlığı ise bütün koşullarda geçerli olan temel önlemdir.
Akılda kalsın: Kural alışkanlık olursa kaza azalır.
Diğergamlık, kişinin kendi çıkarından önce başkalarının yararını ve güvenliğini düşünmesidir. Trafikte, sizi geçmek isteyen bir sürücüye yavaşlayıp sağa yanaşarak kolaylık sağlamak bu değerin en tipik örneğidir. Böylece geçiş daha kısa sürede ve daha güvenli tamamlanır.
Bu davranış aynı zamanda yasal bir zorunluluktur: Karayolları Trafik Kanunu'nun 55. maddesine göre geçilmek istenen aracın sürücüsü, geçiş işaretini alınca iki yönlü yollarda taşıt yolunun sağ kenarından gitmek ve hızını artırmamak zorundadır. Yayaya yol vermek ve şerit değiştirmek isteyene izin vermek de diğergamlık örnekleridir.
Akılda kalsın: Yol veren diğergamdır.
Yaya yolu bulunmayan yollarda yayalar, yürüme yönlerine göre yolun solundaki bankette yürümelidir. Böylece kendilerine doğru gelen araçları önden görür ve tehlikeye karşı önlem alabilirler. Bu nedenle sağ bankette yürümek yanlıştır.
Sağdan yürüyen yaya, arkasından gelen araçları göremez; sürücü de geceleyin yayayı geç fark edebilir. Açık renkli ya da yansıtıcı giysiler ve uygun kullanılan bir el feneri yayanın görünürlüğünü artırır.
Akılda kalsın: Yaya soldan, araç yüzüne bakarak.
Yanlışlarınız kaybolmasın. Ücretsiz hesap açarsanız çözdüğünüz sorular kaydedilir ve en çok zorlandığınız dersi panelinizde görürsünüz.
Ücretsiz hesap aç Premium nedir?Deneme sınavı nasıl çalışır?
Bu deneme, MEB'in yazılı e-Sınavıyla aynı biçimde hazırlanır: 50 soru, 45 dakika süre ve her doğru cevap 2 puan. Sorular gerçek sınavdaki ders dağılımına göre seçilir: Trafik ve Çevre 23, İlk Yardım 12, Motor ve Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6. Görselli levha soruları da Trafik ve Çevre bölümünde yer alır.
Sınavı geçmek için 100 üzerinden en az 70 puan, yani en az 35 doğru cevap gerekir. Yanlış cevaplar doğruları götürmez; bu yüzden boş soru bırakmak yerine en mantıklı şıkkı işaretlemek avantajlıdır. Süre dolduğunda sınav kendiliğinden biter.
Sınav bitince puanınızı, ders bazında doğru sayınızı ve yanlış yaptığınız soruları görürsünüz. Her sorunun ayrıntılı açıklamasına "Cevapları incele" ile ulaşabilirsiniz. Her denemede sorular yeniden seçildiği için aynı testi tekrar çözmek yerine yeni bir deneme başlatmanız önerilir.
Verimli çalışma için
- İlk denemeden sonra en çok yanlış yaptığınız dersi belirleyip ders konularına dönün.
- Levha sorularında zorlanıyorsanız resimli trafik işaretleri sayfasını tekrar edin.
- Sınav öncesi son haftada her gün en az bir deneme çözüp süreyi yönetmeyi alıştırın.
- Sınav kuralları ve geçme notu için ehliyet sınavı rehberine bakın.