Ehliyet Sınav Soruları 7
Gerçek e-Sınav formatında: 50 soru · 45 dakika · geçme puanı 70. Cevaplar sınav bitince gösterilir.
Bu testte öne çıkan konular: asli kusur, sürüş süresi, banket, çevre koruma ve suni solunum. Ders dağılımı: Trafik ve Çevre Bilgisi 23, İlk Yardım 12, Motor ve Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6 soru; MEB e-Sınav ile aynı ders dağılımında hazırlandı. Aynı soruları PDF ve cevap anahtarı olarak da indirebilirsiniz. Bitirince Test 8 ile devam edin.
- 50soru
- 45dakika
- 70geçme puanı
- 2puan / soru
Sorular gerçek sınavdaki gibi dağıtılır: Trafik ve Çevre 23, İlk Yardım 12, Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6. Cevaplarınızı sınav bitene kadar değiştirebilirsiniz. Süre dolunca sınav otomatik biter.
Süresiz pratik modu: aynı dağılımla 50 soru, her cevaptan sonra açıklama →
Gece öndeki aracı geçerken yakını gösteren ışıklar kullanılır. Uzun far, öndeki aracın dikiz aynalarından yansıyarak sürücünün gözlerini kamaştırır ve kazaya yol açabilir.
Geçmeden önce öndeki sürücüyü uyarmak için selektör (uzun-kısa far) yapılabilir; yan yana gelindikten sonra yol uygunsa uzun far kullanılabilir.
Akılda kalsın: Aynaya uzun far tutmayın.
Asli kusur, trafik kazasının oluşumunda belirleyici kabul edilen sürücü davranışlarıdır. Tek yönlü yollara karşı yönden girmek, kırmızı ışıkta geçmek, arkadan çarpmak, geçiş hakkına uymamak ve geçme yasağı olan yerde geçmek bu davranışlara örnektir.
Tek yönlü yola karşı yönden girmek, karşıdan gelen trafiğin şeridine girmek anlamına gelir ve kafa kafaya çarpışmaya yol açabilir. Bu nedenle asli kusurlar arasında sayılır.
Akılda kalsın: Ters yön, asli kusur.
Okul taşıtının arkasındaki "DUR" lambasının yanması, taşıtın durduğunu ve öğrencilerin indirilip bindirildiğini bildirir.
Bu lambayı gören arkadan gelen sürücüler durmak zorundadır. Çünkü taşıttan inen çocuklar aniden yola çıkabilir; sürücüler lamba sönüp taşıt hareket edene kadar beklemeli, çocukların güvenliğini sağlamalıdır.
Akılda kalsın: DUR yanıyorsa siz de durun.
Motosiklet dahil tüm motorlu araçların trafiğe çıkabilmesi için zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortası yaptırılması gerekir. Bu sigorta, aracın neden olduğu kazalarda üçüncü kişilere verilen zararları güvence altına alır.
Kasko ve özel sağlık sigortası gibi poliçeler isteğe bağlıdır. Zorunlu sigortası olmayan araçlar trafikten men edilebilir.
Akılda kalsın: Trafik sigortası zorunlu, kasko gönüllü.
Motor ayarları bozuk, filtreleri kirli ya da bakımı yapılmamış araçlarda yanma tam gerçekleşmez. Bu da yakıt tüketimini artırır ve egzozdan çıkan kirletici gazların miktarını yükseltir.
Egzozdan atmosfere karışan bu gazlar öncelikle hava kirliliğine neden olur. Özellikle trafiğin yoğun olduğu şehirlerde hava kirliliği solunum yolu hastalıklarını artıran önemli bir sağlık sorunudur.
Akılda kalsın: Bakımlı araç, temiz hava.
"88-89 kuralı", takip mesafesini pratik olarak kontrol etmek için kullanılır. Öndeki araç sabit bir noktayı (direk, levha gibi) geçtiğinde "88-89" denir; bu sözler bitmeden siz aynı noktaya ulaşıyorsanız mesafeniz yetersizdir.
Bu söyleyiş yaklaşık iki saniyelik bir süreye karşılık gelir. Yağışlı, karlı veya sisli havalarda bu süre artırılmalı, yani takip mesafesi açılmalıdır.
Akılda kalsın: 88-89 de, mesafeni ölç.
Çevre koruma; çevre kirliliğini önlemek, doğal kaynakları korumak ve çevreyi gelecek nesiller için yaşanabilir kılmak amacıyla yapılan çalışmaların bütünüdür.
Sürücüler; aracın bakımını yaptırarak, gereksiz rölantiden kaçınarak, atıkları doğaya bırakmayarak ve toplu taşımayı tercih ederek çevre korumaya katkı sağlar.
Akılda kalsın: Sürücü de çevreyi korur.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 98. maddesine göre ticari amaçla yolcu taşımacılığı yapan ve taşıma kapasitesi şoförü dahil 9 kişiyi geçen araçların şoförlerinin, 24 saatlik herhangi bir süre içinde toplam 9 saatten ve devamlı olarak 4,5 saatten fazla araç sürmeleri yasaktır.
Aynı kural azami yüklü ağırlığı 3,5 tonu geçen araçların şoförleri için de geçerlidir. Bu şoförler en fazla 6 günlük araç kullanma süresinden sonra en az 24 saatlik hafta tatili kullanmak zorundadır.
Akılda kalsın: Dokuz saat sınır, dört buçukta mola.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52. maddesine göre sürücüler hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadır. Aynı madde, diğer bir aracı izlerken bu durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmayı zorunlu kılar.
Güvenli takip mesafesi, öndeki araç aniden durduğunda çarpmadan durabileceğiniz mesafedir. Islak, karlı veya sisli havada, ağır yüklü araçta ve yüksek hızda bu mesafe artırılmalıdır.
Akılda kalsın: Koşul kötüleşirse mesafe büyür.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 133. maddesine göre arızadan dolayı sürülemeyen veya ışık ve fren donanımı bozulan araçlar, en yakın bakım ve onarım yerine kadar başka bir araçla belirli şartlara uyularak çekilebilir. Bu şartlardan biri, birbirine bağlanan iki araç arasındaki açıklığın 5 metreyi geçmemesidir. Bu yüzden “açıklığın 10 metre olması” bir şart değil, kurala aykırı bir durumdur.
Maddedeki diğer şartlar şunlardır: çekilen aracın ağırlığı çeken aracın taşıma sınırından fazla olmamalı, çekilen araç bir sürücünün yönetiminde bulunmalı, her iki araç boş olmalıdır. Açıklık 2,5 metreden fazlaysa bağlantının ortasına gündüz kırmızı bez veya yansıtıcı, gece kırmızı ışık veya yansıtıcı konur. Çekilen aracın freni bozuksa açıklık 1 metreyi geçmemeli ve araçların birbirine yaklaşmasını önleyen sert bir bağlantı (çeki demiri) kullanılmalıdır.
Akılda kalsın: Halatla 5 metre, fren bozuksa demirle 1 metre.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 135. maddesine göre, karayolunda arızalanan araç diğer sürücüler tarafından 150 metreden açıkça görülemiyorsa aracın ön ve arkasına kırmızı yansıtıcı veya kırmızı ışıklı cihaz konulur. Dönemeç veya tepe üstü gibi yerlerde bu yansıtıcıların aracın ön ve arkasında en az 30'ar metre mesafeye, diğer sürücülerin en az 150 metreden görebileceği şekilde yerleştirilmesi gerekir.
Bu yerlerde görüş kısa olduğu için uyarının araçtan yeterince uzakta yapılması gerekir; böylece yaklaşan sürücü yavaşlayıp durabilecek zamanı bulur.
Akılda kalsın: Virajda 30 metre, görünürlük 150 metre.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 36. maddesine göre motorlu araçların sürücü belgesi olmayan kişilerce sürülmesi ve sürülmesine izin verilmesi yasaktır. Bu durumda aracı kullanan kişiye idari para cezası verildiği gibi, sürülmesine izin veren işletene de tescil plakası üzerinden idari para cezası uygulanır.
Ceza miktarları kanun değişiklikleriyle güncellendiği için tutar yerine kuralın kendisini bilmek önemlidir: belgesiz kişiye araç vermek, araç sahibini de sorumlu kılar.
Akılda kalsın: Anahtarı veren de sorumludur.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 135. maddesine göre karayolunda arızalanan araç, ışıkları yansa dahi diğer sürücüler tarafından 150 metre mesafeden açıkça görülemiyorsa, aracın ön ve arkasına uygun yerlere, diğer sürücülerin 150 metreden açıkça görebileceği şekilde birer kırmızı yansıtıcı veya kırmızı ışıklı cihaz konulur.
Dönemeç veya tepe üstü gibi yerlerde bu yansıtıcılar aracın ön ve arkasında en az 30'ar metre mesafeye yerleştirilir. Amaç, yaklaşan sürücülerin arızalı aracı zamanında fark edip yavaşlayabilmesidir.
Akılda kalsın: Görünmüyorsan görün: kırmızı yansıtıcı.
Ticari amaçla yolcu veya yük taşıyan şoförler için sürüş ve dinlenme süreleri kurallarla belirlenmiştir. 4,5 saatlik kesintisiz sürüşün ardından şoför en az 45 dakika dinlenmelidir.
Bu kuralın amacı, uzun süreli sürüşün yol açtığı yorgunluk ve uyku hâlini önlemektir. Yorgun sürücü tıpkı alkollü sürücü gibi geç tepki verir ve kaza riski belirgin şekilde artar.
Akılda kalsın: 4,5 saat yol, 45 dakika mola.
Atıklar gelişigüzel bırakıldığında koku, görüntü kirliliği ve hastalık taşıyan zararlıların çoğalması gibi sorunlara yol açar. Atıkların toplanıp işlenerek yeniden kullanılması (geri dönüşüm) ise bir zarar değil, bu sorunlara karşı bir çözümdür.
Geri dönüşüm, hammadde ve enerji tasarrufu sağlar, çöp miktarını azaltır ve doğal kaynakların korunmasına katkıda bulunur.
Akılda kalsın: Atık zarar, geri dönüşüm fayda.
Karayolları Trafik Kanunu'na göre durma; trafik kuralları gereğince veya yetkililerin işaretiyle ya da zorunlu hâllerde aracın kısa bir süre durdurulmasıdır.
Duraklama ise yolcu indirme-bindirme, yük yükleme-boşaltma gibi amaçlarla aracın kısa süre bekletilmesidir. Park ise aracın duraklama dışındaki amaçlarla bırakılmasıdır.
Akılda kalsın: Kırmızı ışıkta beklemek durmadır.
Yaya yolu bulunmayan ve iki yanında kullanılabilir banket olan yollarda yayalar gidiş yönlerine göre sol banketi kullanmalıdır.
Bunun nedeni, solda yürüyen yayanın karşıdan gelen araçları görebilmesidir. Böylece yaya tehlikeyi erken fark eder ve gerekirse kenara çekilebilir.
Akılda kalsın: Solda yürü, aracı gör.
Uzun süre araç kullanmak dikkat ve reflekslerin azalmasına, yorgunluk ve uyku hâline yol açar. Bu nedenle ticari yük taşıyan ve azami ağırlığı 3,5 tonu geçen araçların şoförleri, sürekli 4,5 saat araç kullandıktan sonra istirahata çekilmiyorlarsa en az 45 dakika mola vermek zorundadır.
Bu kural hem şoförün hem de yoldaki diğer insanların güvenliği içindir. Mola süresince şoför araç kullanmamalı; dinlenmeli, yürümeli ve hafif bir şeyler yiyip içmelidir.
Akılda kalsın: Dört buçuk saat, kırk beş dakika.
Asli kusur, kazanın meydana gelmesinde belirleyici kabul edilen kusur hâlleridir. Karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şeride girmek bunlardan biridir.
Kırmızı ışıkta geçmek, arkadan çarpmak, geçme yasağı olan yerde geçmek, geçiş önceliğine uymamak ve doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapmak da asli kusur hâlleri arasında sayılır.
Akılda kalsın: Karşı şeride giren kazanın asıl sorumlusudur.
Banket, yaya yolu ayrılmamış kara yollarında taşıt yolunun kenarında bulunan ve olağan olarak yayaların ve hayvanların kullanmasına ayrılan kısımdır. Şehir dışı yollarda asfaltın hemen yanındaki şerit çoğunlukla banketlerdir.
Banket bir taşıt yolu değildir; araçların burada seyretmesi uygun değildir. Ancak arıza gibi zorunlu hâllerde araçlar banket üzerinde güvenli biçimde durdurulabilir.
Akılda kalsın: Asfaltın kenarı, yayanın yolu.
Güvenli bir geçiş için sürücü; geçilecek aracın hızını, uzunluğunu, trafiğin ve yolun durumunu değerlendirmelidir. Bu bilgiler geçişin ne kadar süreceğini ve karşıdan gelen araçla çatışma riski olup olmadığını gösterir.
Geçilecek aracın markası ise geçişin güvenliğini etkileyen bir unsur değildir. Önemli olan aracın fiziksel özellikleri ve hareketidir.
Akılda kalsın: Geçmeden önce süreyi ve mesafeyi hesapla.
Kara Yolları Trafik Kanunu'nda kazalarda asıl sorumluluğu belirleyen asli kusur hâlleri sayılmıştır. Karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şeride girmek bunlardan biridir.
Asli kusur sayılan diğer bazı davranışlar arasında kırmızı ışıkta geçmek, arkadan çarpmak, geçme yasağı olan yerde geçmek ve şeride tecavüz etmek gibi hâller bulunur. Bu davranışlar kazaya doğrudan yol açabilecek niteliktedir.
Akılda kalsın: Karşı şeride giren asli kusurludur.
Çok şeritli yollarda sol şerit geçme ve hızlı araçlar için ayrılmıştır. Sol şeridi sürekli işgal eden sürücü, arkadan gelen araçların geçişini engeller ve trafik akışını bozar.
Bu davranış arkadaki sürücüleri sağdan geçmeye ya da sık şerit değiştirmeye zorlayarak tehlikeli durumlara yol açar. Geçme bittikten sonra sağdaki şeride dönülmelidir.
Akılda kalsın: Geç ve sağa dön.
Omurga kırığında omuriliğin zarar görmesi kalıcı felce yol açabilir. Bu nedenle omurga yaralanması olan kazazede, baş-boyun-gövde ekseni bozulmadan sert bir sedye ile ve birden fazla kişi tarafından taşınmalıdır.
Mümkünse taşıma işlemi 112 ekiplerine bırakılmalı; yaralı yalnızca hayati bir tehlike varsa yerinden oynatılmalıdır.
Akılda kalsın: Omurga kırıksa sedye şart.
Suni solunum, solunumu olmayan kişiye uygulanır. Solunumun varlığı, hava yolu açıldıktan sonra bak-dinle-hisset yöntemiyle 10 saniye boyunca kontrol edilir: göğüs hareketine bakılır, nefes sesi dinlenir, nefes yanakta hissedilmeye çalışılır.
Solunum saptanamazsa 112 aranır ve göğüs basısı ile kurtarıcı soluklardan oluşan temel yaşam desteği başlatılır.
Akılda kalsın: Bak, dinle, hisset: 10 saniye.
Suni solunum, kendiliğinden nefes alamayan kişinin akciğerlerine dışarıdan hava verilmesidir. Bu nedenle yalnızca bak-dinle-hisset yöntemiyle solunumu saptanamayan kişilere uygulanır.
Bak-dinle-hisset yönteminde hava yolu açıldıktan sonra yüz kazazedenin ağzına yaklaştırılır; göğüs hareketine bakılır, nefes sesi dinlenir ve nefesin sıcaklığı yanakta hissedilmeye çalışılır. Solunum yoksa 112 aranır ve temel yaşam desteğine başlanır.
Akılda kalsın: Bak, dinle, hisset; yoksa başla.
Birinci derece yanık, derinin yalnızca en üst tabakasını etkileyen yüzeysel bir yanıktır; kızarıklık ve ağrı yapar ama solunumu durdurmaz.
Suda boğulma, zehirli gaz soluma ve hava yolu tıkanıklığı ise doğrudan akciğerlere oksijen girişini engeller ve kısa sürede solunum durmasına neden olabilir.
Akılda kalsın: Hava yoksa hayat yok.
Oynar bir eklemi oluşturan kemik uçlarının kalıcı olarak birbirinden ayrılmasına çıkık denir. Omuz, dirsek, parmak ve kalça eklemleri çıkığın en sık görüldüğü yerlerdir.
Çıkıkta eklem bölgesinde şekil bozukluğu, şiddetli ağrı, şişlik ve hareket kaybı görülür. İlk yardımcı çıkığı asla yerine oturtmaya çalışmaz; eklemi bulunduğu şekilde sabitler ve 112'ye haber verir.
Akılda kalsın: Çıkık yerine oturtulmaz, sabitlenir.
Turnike, kol veya bacağın kopması gibi diğer yöntemlerle durdurulamayan kanamalarda son çare olarak uygulanır. Etkili olabilmesi için damarın kemiğe doğru sıkıştırılabildiği tek kemikli bölgeler (üst kol veya uyluk) seçilir.
İki kemikli bölgelerde (ön kol, bacak) damar kemiklerin arasından geçtiği için yeterince sıkıştırılamaz. Turnike uygulama saati not edilir ve sağlık personeli gelene kadar gevşetilmez.
Akılda kalsın: Tek kemik, tek çare.
Turnike, kol ve bacaktaki kontrol edilemeyen ciddi kanamalarda başvurulan son çare bir yöntemdir. Uygulama yeri olarak tek kemikli bölgeler, yani kol (üst kol) ve uyluk seçilir; çünkü buradaki atardamar tek kemiğe karşı etkili şekilde sıkıştırılabilir.
Turnike uygulandığında uygulama zamanı mutlaka not edilir ve yaralının üzerine görünür şekilde yazılır. Turnike bir kez uygulandıktan sonra ilk yardımcı tarafından gevşetilmez; yaralı en kısa sürede sağlık ekibine teslim edilir.
Akılda kalsın: Turnike: son çare, tek kemik, saati yaz.
Yaralılar taşınırken hayati tehlikenin büyüklüğüne göre öncelik belirlenir. Ayak kemiği kırığı ağrılı olsa da hayatı doğrudan tehdit etmediğinden en son taşınacak gruptadır.
Solunum sorunu olanlar, bilinci kapalı olanlar, ağır kanaması veya şok belirtisi olanlar ve karın yaralanmaları öncelikli olarak sağlık kuruluşuna ulaştırılır.
Akılda kalsın: Ayak bekler, nefes beklemez.
Açık yaralarda ilk yardımın amacı kanamayı durdurmak, enfeksiyonu önlemek ve şoku engellemektir. Kanama ile birlikte kan kaybı şoka yol açabileceği için kanaması olan yaralıda şoka karşı önlem alınır.
Yara temiz bir bezle kapatılır, üzerine baskı uygulanarak kanama kontrol edilir. Yaraya pamuk konulmaz, merhem veya toz sürülmez; batan cisimler çıkarılmaz, etrafı desteklenerek sabitlenir.
Akılda kalsın: Pamuk değil, temiz bez.
Mevzuat, otomobil, otobüs, minibüs, kamyonet ve kamyon gibi motorlu taşıtlarda ilk yardım çantası bulundurulmasını zorunlu tutar. Motosiklet, motorlu bisiklet, traktör ve iş makinelerinde bu zorunluluk aranmaz.
Bu nedenle listedeki şehirler arası yolcu otobüsü (I) ve otomobil (IV) doğru cevaptır.
Akılda kalsın: Kabinli taşıtta çanta olur.
İlk yardım; kaza ya da ani hastalık durumunda, sağlık ekipleri gelene kadar olay yerindeki imkânlarla yapılan, ilaçsız ve tıbbi araç gerektirmeyen uygulamalardır. Temel amacı temel yaşam desteği sağlayarak hayati fonksiyonları sürdürmek, durumun kötüleşmesini engellemek ve iyileşmeyi kolaylaştırmaktır.
İlk yardımcı teşhis koymaz, ilaç vermez ve tedavi uygulamaz. Görevi; olay yerini güvenli hâle getirmek, 112'yi aramak, hava yolu, solunum ve dolaşımı desteklemek ve yaralıyı sağlık ekibine en iyi durumda teslim etmektir.
Akılda kalsın: İlk yardım tedavi değil, yaşatmaktır.
Kaburga kırığı ve göğüs yaralanmalarında kazazede yarı oturur pozisyonda daha rahat nefes alır. Bu pozisyon göğüs kafesinin hareketini kolaylaştırır ve solunum güçlüğünü azaltır.
Omurga ve kalça kırıklarında kazazede düz ve sert bir zeminde sırtüstü taşınmalıdır. Bilinci kapalı kazazedede ise hava yolunun açık kalması için koma pozisyonu tercih edilir.
Akılda kalsın: Kaburga kırıksa oturt, nefes aldır.
Araçtaki kalorifer, motor soğutma suyunun ısısını kabine aktarır. Kalorifer hortumları soğutma sistemine bağlıdır; bu hortumlarda çatlak, gevşek kelepçe ya da sızıntı varsa soğutma suyu eksilir.
Soğutma suyunun azalması hararete yol açar. Bu nedenle hortumlar ve kelepçeler düzenli olarak kontrol edilmelidir.
Akılda kalsın: Hortum çatlarsa değiştirilir.
Karter, motor bloğunun altına bağlanan ve motor yağının toplandığı haznedir. Yağ pompası yağı buradan emerek motorun hareketli parçalarına gönderir; görevini yapan yağ yeniden kartere döner.
Karterin bir taşa ya da tümseğe çarparak zarar görmesi yağ kaçağına yol açabilir. Yağsız kalan motor kısa sürede ciddi hasar görür.
Akılda kalsın: Yağ aşağıda, karterde dinlenir.
Akü elektroliti, akü tam şarjlıyken yoğun bir asit çözeltisidir ve donma noktası çok düşüktür. Akü boşaldıkça elektrolit suya yaklaşır ve donma noktası yükselir.
Bu nedenle kışın akünün donmasını önlemenin yolu onu tam şarjlı tutmaktır. Donan akü çatlayabilir ve kullanılamaz hâle gelir.
Akılda kalsın: Kışın akü şarjlı olmalı.
Farın yanması için akıyı ampule ileten devrenin sağlam olması gerekir. Bu devrede far anahtarı, ampul, sigorta ve kablolar bulunur; far anahtarı arızalanırsa akım ampule ulaşmaz ve far yanmaz.
Far yanmadığında sırasıyla ampul, sigorta, far anahtarı ve bağlantı kabloları kontrol edilir. Diğer şıklardaki parçalar far devresinin elemanı değildir.
Akılda kalsın: Far devresi: anahtar, sigorta, ampul.
Radyatör kapağı, soğutma sistemini kapalı tutarak içerideki basıncı ayarlar. Bu basınç, soğutma sıvısının daha yüksek sıcaklıkta kaynamasını sağlar ve sıvı kaybını önler.
Kapak arızalı olduğunda sistem basıncını koruyamaz; soğutma sıvısı daha erken kaynar, buharlaşarak eksilir. Sonuçta motor yeterince soğutulamaz ve hararet yapar.
Akılda kalsın: Basınç kaçarsa motor ısınır.
Kavrama (debriyaj), motorun hareketini vites kutusuna iletir. Debriyaj pedalına basıldığında motor ile vites kutusu arasındaki bağlantı kesilir; böylece vites rahatça değiştirilebilir ve araç motor çalışırken durabilir.
Pedal bırakıldığında debriyaj balatası volana ve baskıya sıkışarak hareketi yeniden iletir. Yumuşak bir kalkış için pedal yavaş ve kontrollü bırakılmalıdır.
Akılda kalsın: Bas, ayır; bırak, birleştir.
Araçtaki tüm elektrik devrelerinin enerji kaynağı aküdür. Kısa devre kaynaklı bir yangında akünün kablosu (tercihen önce eksi kutup) sökülerek devreye giden akım kesilir ve yangının büyümesi engellenir.
Akım kesilmeden yapılan söndürme çalışmaları yetersiz kalabilir; çünkü kısa devre ısı üretmeye devam eder. Kontak kapatılır, akü bağlantısı kesilir ve uygun bir yangın söndürücü kullanılır.
Akılda kalsın: Kısa devre varsa aküyü ayır.
Egzoz sistemi; yanma odasında oluşan sıcak atık gazları dışarı atar (egzoz manifoldu ve boruları), gürültüyü azaltır (susturucu) ve zararlı gaz salımını azaltır (katalitik konvertör).
Egzoz sistemindeki delikler gürültüyü artırır, motor performansını düşürür ve egzoz gazının araç içine sızmasına yol açabilir.
Akılda kalsın: Egzoz üç işi birden yapar.
Soğutma sisteminde kullanılan sıvı, temiz ve kireçsiz su ile antifriz karışımından oluşur. Bu karışıma motor soğutma suyu denir.
Antifriz, soğuk havalarda suyun donmasını ve genleşerek motor bloğunu ya da radyatörü çatlatmasını önler. Ayrıca sistemdeki metal parçaların korozyona uğramasını engeller.
Akılda kalsın: Antifriz donmaya ve paslanmaya karşı kalkandır.
Trafik kazalarının en büyük nedeni insan faktörüdür. Bu yüzden kazaları önlemede en etkili ve kalıcı yol, trafik kurallarına uymayı alışkanlık hâline getirmiş bireyler yetiştirmektir. Kural bilinci küçük yaşta kazanıldığında yaya, yolcu ve sürücü olarak her rolde doğru davranış kendiliğinden ortaya çıkar.
Hava koşullarına dikkat, araç bakımı ve yol onarımı da güvenliği artırır; ancak bunlar sorunun bir bölümünü çözer. Kurala uyma alışkanlığı ise bütün koşullarda geçerli olan temel önlemdir.
Akılda kalsın: Kural alışkanlık olursa kaza azalır.
Diğergamlık, kişinin kendi çıkarından önce başkalarının yararını ve güvenliğini düşünmesidir. Trafikte, sizi geçmek isteyen bir sürücüye yavaşlayıp sağa yanaşarak kolaylık sağlamak bu değerin en tipik örneğidir. Böylece geçiş daha kısa sürede ve daha güvenli tamamlanır.
Bu davranış aynı zamanda yasal bir zorunluluktur: Karayolları Trafik Kanunu'nun 55. maddesine göre geçilmek istenen aracın sürücüsü, geçiş işaretini alınca iki yönlü yollarda taşıt yolunun sağ kenarından gitmek ve hızını artırmamak zorundadır. Yayaya yol vermek ve şerit değiştirmek isteyene izin vermek de diğergamlık örnekleridir.
Akılda kalsın: Yol veren diğergamdır.
Yaya yolu bulunmayan yollarda yayalar, yürüme yönlerine göre yolun solundaki bankette yürümelidir. Böylece kendilerine doğru gelen araçları önden görür ve tehlikeye karşı önlem alabilirler. Bu nedenle sağ bankette yürümek yanlıştır.
Sağdan yürüyen yaya, arkasından gelen araçları göremez; sürücü de geceleyin yayayı geç fark edebilir. Açık renkli ya da yansıtıcı giysiler ve uygun kullanılan bir el feneri yayanın görünürlüğünü artırır.
Akılda kalsın: Yaya soldan, araç yüzüne bakarak.
Sürücü kusurları arasında aşırı hız, kazalara en çok yol açan nedenlerin başında gelir. Hız arttıkça sürücünün tehlikeyi fark edip tepki vermesi için gereken zaman ve mesafe de artar.
Ayrıca hız yükseldikçe çarpışmanın şiddeti büyür; aynı kaza düşük hızda hafif hasarla atlatılabilecekken yüksek hızda ölümle sonuçlanabilir. Hızı yol, hava ve trafik koşullarına göre ayarlamak güvenli sürüşün temelidir.
Akılda kalsın: Hız öldürür.
Trafik psikolojisi, trafikteki insan davranışını inceleyen bilim dalıdır. Hedefleri; trafik kültürünün ve güvenlik bilincinin gelişmesine katkıda bulunmak, insan faktöründen kaynaklanan kazaları azaltmak ve kazaların insan, araç ve çevreye verdiği zararı azaltmaktır.
Sürücülerin algı, dikkat, karar verme, stres ve öfke gibi özelliklerinin sürüşe etkisini inceleyerek eğitim ve önleme çalışmalarına yön verir.
Akılda kalsın: Davranışı anla, kazayı azalt.
Kolunda üç siyah yuvarlaklı sarı bant takan ve beyaz baston kullanan kişi görme engelli bir yayadır. Bu yaya, gelen araçları göremediği için tamamen sürücünün dikkatine güvenir.
Sürücü böyle bir yayayı gördüğünde yavaşlamalı, gerekirse durmalı ve yayanın güvenle geçmesini sağlamalıdır. Gerekiyorsa aracından inip yardım etmek trafik adabının güzel bir örneğidir.
Akılda kalsın: Göremeyen yayanın gözü siz olun.
Yanlışlarınız kaybolmasın. Ücretsiz hesap açarsanız çözdüğünüz sorular kaydedilir ve en çok zorlandığınız dersi panelinizde görürsünüz.
Ücretsiz hesap aç Premium nedir?Deneme sınavı nasıl çalışır?
Bu deneme, MEB'in yazılı e-Sınavıyla aynı biçimde hazırlanır: 50 soru, 45 dakika süre ve her doğru cevap 2 puan. Sorular gerçek sınavdaki ders dağılımına göre seçilir: Trafik ve Çevre 23, İlk Yardım 12, Motor ve Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6. Görselli levha soruları da Trafik ve Çevre bölümünde yer alır.
Sınavı geçmek için 100 üzerinden en az 70 puan, yani en az 35 doğru cevap gerekir. Yanlış cevaplar doğruları götürmez; bu yüzden boş soru bırakmak yerine en mantıklı şıkkı işaretlemek avantajlıdır. Süre dolduğunda sınav kendiliğinden biter.
Sınav bitince puanınızı, ders bazında doğru sayınızı ve yanlış yaptığınız soruları görürsünüz. Her sorunun ayrıntılı açıklamasına "Cevapları incele" ile ulaşabilirsiniz. Her denemede sorular yeniden seçildiği için aynı testi tekrar çözmek yerine yeni bir deneme başlatmanız önerilir.
Verimli çalışma için
- İlk denemeden sonra en çok yanlış yaptığınız dersi belirleyip ders konularına dönün.
- Levha sorularında zorlanıyorsanız resimli trafik işaretleri sayfasını tekrar edin.
- Sınav öncesi son haftada her gün en az bir deneme çözüp süreyi yönetmeyi alıştırın.
- Sınav kuralları ve geçme notu için ehliyet sınavı rehberine bakın.