Ehliyet Sınav Soruları 16
Gerçek e-Sınav formatında: 50 soru · 45 dakika · geçme puanı 70. Cevaplar sınav bitince gösterilir.
Bu testte öne çıkan konular: kanama kontrolü, marş motoru, kontrolsüz kavşak, kaza faktörleri ve araçtan yaralı çıkarma. Ders dağılımı: Trafik ve Çevre Bilgisi 23, İlk Yardım 12, Motor ve Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6 soru; MEB e-Sınav ile aynı ders dağılımında hazırlandı. Aynı soruları PDF ve cevap anahtarı olarak da indirebilirsiniz. Bitirince Test 17 ile devam edin.
- 50soru
- 45dakika
- 70geçme puanı
- 2puan / soru
Sorular gerçek sınavdaki gibi dağıtılır: Trafik ve Çevre 23, İlk Yardım 12, Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6. Cevaplarınızı sınav bitene kadar değiştirebilirsiniz. Süre dolunca sınav otomatik biter.
Süresiz pratik modu: aynı dağılımla 50 soru, her cevaptan sonra açıklama →
Geçmeye hazırlanırken de öndeki araçla takip mesafesi korunmalıdır. Öndeki araca çok yaklaşmak hem görüşü daraltır hem de öndeki araç fren yaparsa çarpmaya yol açar. Bu nedenle "takip mesafesi dikkate alınmaz" ifadesi yanlıştır.
Geçme; sol şeritten, yol çizgilerine ve işaretlere uyularak, karşı şeridin yeterli mesafede boş olduğundan emin olunarak yapılır. Başka bir aracı geçmekte olan araç geçilmez.
Akılda kalsın: Yapışarak geçilmez.
Araç yangınları çok kısa sürede büyür. Bu nedenle yangın söndürme cihazının sürücünün hemen yanında, kolayca ulaşılabilecek ve sabitlenmiş biçimde bulunması gerekir.
Cihaz bagajda ya da eşyaların arasında olursa, onu çıkarmak için harcanan saniyeler yangının yayılmasına yol açar. Ayrıca cihaz sabitlenmezse ani frenlemede araç içinde fırlayarak yaralanmaya neden olabilir.
Akılda kalsın: Tüp elinin altında olsun.
Işıklı trafik işaret cihazında yeşil ışık, o yöndeki araçların geçebileceğini gösterir. Aksine bir işaret veya durum yoksa sürücü durmadan, ancak dikkatini koruyarak geçer.
Dikkatli geçmek; kavşakta kalmış araçlara, kırmızıda geçmeye çalışan sürücülere ve yola çıkan yayalara karşı tetikte olmak demektir. Yeşil ışık geçiş izni verir ama sürücüyü dikkat yükümlülüğünden kurtarmaz.
Akılda kalsın: Yeşil: geç, ama gözün açık olsun.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 127. maddesine göre yerleşim birimleri dışındaki karayollarında geceleri seyrederken ve yeterince aydınlatılmamış tünellere girerken uzağı gösteren ışıkların yakılması mecburidir.
Aynı madde iki istisna getirir: sürücünün yeterli mesafeyi açıkça görebildiği ve kendi aracının da yeterli uzaklıktan görülebildiği hâllerde kısa farlar kullanılabilir; karşıdan gelen sürücülerin gözünü kamaştıracak her durumda ise uzun far yakmak yasaktır. Yani tünelde karşıdan araç gelirken kısa fara geçilir.
Akılda kalsın: Tünel karanlıksa uzun far, karşıdan gelen varsa kısa.
Düzenli bakım yapılan araçta motor verimli çalışır, yakıt daha iyi yanar ve egzozdan çıkan zararlı gazlar azalır. Bu da çevre kirliliğinin azalmasına doğrudan katkı sağlar.
Bakımlı araç ayrıca daha az yakıt tüketir, daha sessiz çalışır ve yolda arızalanma ihtimali düşer. Böylece hem sürücü hem toplum hem de çevre kazançlı çıkar.
Akılda kalsın: Bakım çevre dostudur.
Okul taşıtlarının arkasında bulunan "DUR" yazılı ışıklı işaret, yalnızca öğrenciler indirilip bindirilirken yakılır. Bu ışığı gören arkadaki sürücüler durmalı ve öğrencilerin güvenle inip binmesini beklemelidir.
Işığın başka amaçla yakılması, sürücülerin bu işarete olan güvenini azaltır ve kazaya zemin hazırlar.
Akılda kalsın: Okul taşıtının DUR ışığı yanıyorsa geçme, dur.
Çevre kirliliğini önlemek, doğal kaynakları korumak ve çevreyi iyileştirmek amacıyla yapılan çalışmaların tümüne çevre koruma denir.
Sürücüler de çevre korumanın önemli bir parçasıdır: aracın bakımlı olması, egzoz emisyonlarının sınırlar içinde tutulması, gereksiz rölantiden kaçınılması ve atık yağ, akü gibi malzemelerin uygun şekilde bertaraf edilmesi çevreyi korur.
Akılda kalsın: Korursan çevre kalır.
Trafik görevlisi, ışık veya levha bulunmayan kontrolsüz kavşaklarda temel kural sağdan gelen araca yol vermektir. Sola dönecek sürücü ayrıca karşı yönden düz gelen ve sağa dönen araçlara da yol vermelidir.
Sola dönüşte sürücü önceden sol sinyal verir, yolun ortasına yakın şeride geçer, hızını düşürür ve geçiş hakkı olanları bekledikten sonra dönüşü tamamlar.
Akılda kalsın: Sola dönen, herkesi bekler.
Şerit değiştirme, dönüş, geri gitme veya park etme gibi her manevrada sürücünün ilk işi, ön, arka ve yanlardaki trafiği kontrol etmektir. Aynalar ve kör noktalar mutlaka gözden geçirilmelidir.
Kontrolden sonra işaret verilir, işaret manevra bitene kadar sürdürülür ve manevra trafiği tehlikeye düşürmeyecek şekilde yapılır.
Akılda kalsın: Bakmadan manevra yok.
Araçlar, tescil belgesindeki niteliklerine uygun olarak trafiğe çıkmalıdır. Üzerinde değişiklik yapılan araçların bu değişikliği süresi içinde tescil kuruluşuna bildirmesi gerekir. Bildirilmezse araç, değişiklik belgelendirilip tescil edilinceye kadar trafikten men edilir.
Trafikten men, aracın belirtilen şart yerine getirilinceye kadar trafikte kullanılmasının yasaklanmasıdır. Değişiklik belgelendirilip tescil edildiğinde araç yeniden trafiğe çıkabilir.
Akılda kalsın: Değişikliği bildir, tescil ettir.
Çok şeritli yollarda en sol şerit geçme ve hızlı seyir içindir. Bu şerit, geçiş tamamlandıktan sonra boşaltılmalı; devamlı olarak işgal edilemez.
Sol şeridi sürekli kullanmak, arkadan gelen ve geçmek isteyen araçları sağdan geçmeye zorlar; bu da kaza riskini artırır.
Akılda kalsın: Sol şeridi meşgul etmeyin.
Yolda kalan bir araç, özellikle gece ve görüşün kısıtlı olduğu durumlarda diğer sürücüler için ciddi bir çarpışma riskidir. Bu riski azaltmak için aracın önüne ve arkasına birer kırmızı yansıtıcı (reflektör) uygun mesafede konulur.
Yansıtıcılarla birlikte dörtlü flaşörler yakılır, mümkünse araç yolun sağ kenarına veya banketin dışına çekilir. Sürücü ve yolcular trafiğin aktığı tarafta beklemez, güvenli bir alana geçer.
Akılda kalsın: Görünmeyen araç tehlikedir; reflektör görünür kılar.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 148. maddesine göre sürücüler, ışıklı işaret ve bariyerlerle donatılmamış (kontrolsüz) demir yolu geçitlerinde geçmeden önce makul bir mesafede durmak ve herhangi bir demir yolu aracının yaklaşmadığından emin olduktan sonra geçmek zorundadır.
Trenler çok ağırdır ve fren mesafeleri yüzlerce metreyi bulur; tren sürücüsü geçitteki bir aracı görse bile duramayabilir. Bu nedenle geçitte geçiş önceliği her zaman trene aittir.
Akılda kalsın: Rayı görünce dur, treni görmeden geçme.
Geçme kararında geçilen aracın hızı ve uzunluğu, yol ve trafik durumu, görüş mesafesi ve karşı yönden gelen trafik dikkate alınır. Bu etkenler, geçişin ne kadar süreceğini ve ne kadar mesafe gerektireceğini belirler.
Geçilen aracın modeli (markası, yaşı) ise geçmenin güvenliğiyle ilgili değildir.
Akılda kalsın: Uzun aracı geçmek uzun sürer.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 112. maddesine göre duraklama; trafik zorunlulukları dışında insan indirmek, bindirmek, eşya yüklemek, boşaltmak veya beklemek amacıyla aracın kısa süre durdurulmasıdır. Aynı maddede, duraklama bekleme amacıyla yapılıyorsa süresinin en çok 5 dakika olduğu ve bu sürenin aşılmasının park etme sayıldığı açıkça yazılıdır.
Bu sınır uygulamada önemlidir: duraklamanın serbest ama parkın yasak olduğu bir yerde 5 dakikayı aşarsanız park yasağını ihlal etmiş olursunuz.
Akılda kalsın: Beş dakika duraklama, fazlası park.
Koltuk ferdi kaza sigortası, yolcu taşımacılığı yapan araçlarda yolcuların kaza sonucu uğrayabileceği zararlara karşı güvence sağlar. Bu nedenle otobüs gibi toplu taşıma araçları için zorunludur.
Çekici, özel otomobil ve kamyonet ticari yolcu taşımacılığı amacı taşımadığından bu sigortanın zorunlu olduğu araçlar arasında yer almaz.
Akılda kalsın: Koltuk sigortası yolcu içindir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 82. maddesine göre kaza yerinden geçmekte olan veya kazaya karışmış bulunan araçların sürücüleri, kaza mahallinde ilk yardım önlemlerini almaya yükümlüdür.
Kanunun 81. maddesi de kazaya karışanlara; hemen durmayı, trafik güvenliği için tedbir almayı, ölü, yaralı veya maddi hasar varsa ve kaza trafiği, can ve mal güvenliğini etkilemiyorsa sorumluluğun saptanmasında yararlı olacak kanıt ve izler dahil kaza yerindeki durumu değiştirmemeyi ve kazayı yetkililere bildirip onlar gelene kadar kaza yerinden ayrılmamayı zorunlu kılar.
Akılda kalsın: Önce can, sonra iz.
Dönüşlerde sürücünün hızını azaltması gerekir. Dönüş sırasında hız artırmak, aracın savrulmasına, karşıdan gelen araçlarla ve karşıya geçen yayalarla çatışmaya yol açabilir.
Doğru dönüş için sürücü önce dönüş yönünü işaretle bildirir, uygun şeride geçer, hızını düşürür ve geçiş hakkı olan araç ve yayalara yol verdikten sonra dönüşü tamamlar.
Akılda kalsın: Dönerken yavaşla.
Kara Yolları Trafik Kanunu'na göre uyuşturucu veya uyarıcı madde almış kişiler araç kullanamaz. Bu durumda tespit edilen sürücü araç kullanmaktan men edilir ve sürücü belgesi geri alınır.
Uyuşturucu maddeler algılamayı, dikkati, tepki süresini ve muhakemeyi bozar. Bu nedenle bu maddelerin etkisindeki bir kişinin direksiyona geçmesi hem kendisi hem de diğer yol kullanıcıları için ciddi tehlike oluşturur.
Akılda kalsın: Uyuşturucu + direksiyon = men.
Karayolları Trafik Kanunu'ndaki tanıma göre trafik; yayaların, hayvanların ve araçların kara yolları üzerindeki hâl ve hareketleridir. Yani yalnızca araçların seyri değil, yolda yürüyen bir yaya ya da otlağa götürülen bir sürü de trafiğin parçasıdır.
Bu tanım önemlidir; çünkü trafik kurallarının muhatabı sadece sürücüler değildir. Yayalar ve hayvan sürücüleri de kara yolunu kullandıkları sürece trafik kurallarına uymakla yükümlüdür.
Akılda kalsın: Yolda hareket eden her şey trafiktir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/d maddesi ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 107. maddesine göre kol veya grup hâlinde araç kullananlar, araçları arasında kendilerini sollayıp geçmek isteyen araçların gerektiğinde güvenle girebilecekleri kadar açıklık bırakmak zorundadır.
Yönetmelik bu açıklığın, gruptaki araçların azami hızlarına göre belirlenen takip mesafesinden az olamayacağını da belirtir. Böylece uzun bir konvoyu geçmek isteyen sürücü, geçişini aşamalı ve güvenli şekilde tamamlayabilir.
Akılda kalsın: Konvoy duvar değil, geçit olmalı.
Şerit değiştirmeden önce aynalar ve kör nokta kontrol edilir; girilecek şeridin boş olduğu görüldükten sonra işaret verilir ve diğer sürücülere fark etmeleri için zaman tanınarak kademeli şekilde geçilir.
İşaret vermeden ya da işaretle aynı anda ani şerit değiştirmek, arkadan gelen araçların tepki süresini ortadan kaldırır ve yan çarpmalara yol açar.
Akılda kalsın: Önce bak, sonra sinyal, sonra şerit.
Park eden sürücü, aracın kendiliğinden hareket etmesini ve başkalarını tehlikeye sokmasını önleyecek tedbirleri almalıdır: motoru durdurmak, el frenini çekmek ve eğimli yolda aracı uygun vitese takmak bunların başındadır.
Acil uyarı ışıkları ise arıza, kaza veya tehlike anında diğer sürücüleri uyarmak için kullanılır. Kurallara uygun bir yere normal şekilde park edilen araçta bu ışıkların yakılması gerekmez.
Akılda kalsın: Park ettin: motor kapalı, el freni çekili.
Vücudun en küçük yapı ve görev birimi hücredir. Benzer yapı ve görevdeki hücreler bir araya gelerek dokuyu, farklı dokular birleşerek organı (kalp, akciğer gibi), belirli bir görevi birlikte yürüten organlar da sistemi oluşturur.
Doğru sıra: Hücre → Doku → Organ → Sistem → Organizma.
Akılda kalsın: Hücre dokuyu, doku organı, organ sistemi kurar.
Kanayan bölgenin kalp seviyesinden yukarıda tutulması, yerçekiminin etkisiyle o bölgeye giden kan basıncını azaltır ve kanamanın yavaşlamasına yardımcı olur.
Bu uygulama tek başına değil, kanayan yere doğrudan baskı ile birlikte yapılır. Kırık şüphesi olan uzuv ise kaldırılmadan önce dikkatle değerlendirilmelidir.
Akılda kalsın: Bastır ve kaldır.
Şah damarı (boyun atardamarı), başa ve yüz bölgesine kan taşır. Bu nedenle yüz bölgesindeki ciddi kanamalarda, kanamanın olduğu taraftaki şah damarına bası uygulanarak kan akışı azaltılabilir.
Basınç noktasına bası, kanayan bölgeyi besleyen atardamarın kemiğe doğru bastırılmasıdır. Şah damarına bası yalnızca tek taraftan yapılmalıdır; aksi hâlde beynin kanlanması tehlikeye girer.
Akılda kalsın: Boyun basısı tek taraflı yapılır.
Trafik kazalarının nedenleri genellikle insan, araç ve yol-çevre faktörleri olarak üç grupta incelenir. Yetersiz işaretleme, bakımsız yol, eksik kaldırım, kötü aydınlatma ve olumsuz hava koşulları yol-çevre faktörlerine girer.
Eski ve yetersiz araçların kullanılması ise yolun ya da çevrenin değil, doğrudan aracın durumuyla ilgilidir; bu nedenle araç faktörü olarak değerlendirilir ve çevre faktörleri arasında yer almaz.
Akılda kalsın: İnsan, araç, yol-çevre: üç ayrı kaza faktörü.
Kalp masajı (göğüs basısı), göğüs kemiğine bastırılarak kalbin göğüs kemiği ile omurga arasında sıkıştırılması esasına dayanır. Bunun için kişi sırtüstü ve sert, düz bir zemin üzerine yatırılmalıdır.
Yatak ya da araç koltuğu gibi yumuşak zeminler basının gücünü emer; göğüs yeterince çökmediği için kan dolaşımı sağlanamaz. Bu nedenle kişi mümkünse yere alınır.
Akılda kalsın: Yumuşak zemin, boşa giden bası demektir.
Araçtan yaralı çıkarmada önce olay yeri ve araç güvenli hâle getirilir: kontak kapatılarak motor durdurulur, el freni çekilir ve aracın kayması ya da devrilmesi önlenir.
Çalışan motor yangın riskini artırır; sabitlenmemiş araç ise müdahale sırasında hareket edip hem yaralıya hem kurtarıcıya zarar verebilir. Ardından çıkış yolları belirlenir ve yaralı, baş-boyun-gövde ekseni korunarak çıkarılır.
Akılda kalsın: Önce kontak, sonra kurtarma.
Dış kanamalarda temel yöntem yara üzerine doğrudan baskı uygulamaktır. Buna ek olarak, kırık şüphesi yoksa kanayan bölge kalp seviyesinin üzerine kaldırılır.
Bölge yukarı kaldırıldığında yer çekimi nedeniyle o bölgeye giden kan basıncı azalır ve kanama yavaşlar. Gerekirse kanayan yere en yakın basınç noktasına da baskı yapılır.
Akılda kalsın: Bastır ve yukarı kaldır.
Kaburgalar göğüs kafesini oluşturur ve akciğerleri çevreler. Kırılan bir kaburganın sivri ucu akciğer zarına veya akciğere batabilir; bu durum nefes darlığına, akciğere hava kaçmasına ve iç kanamaya yol açabilir.
Kaburga kırığı olan bilinci açık kazazede yarı oturur pozisyonda tutulur, göğsü sıkıca sarılmaz ve solunumu sürekli izlenir.
Akılda kalsın: Kaburga kırılırsa nefes izlenir.
Çıkık, eklemi oluşturan kemiklerin birbirinden ayrılarak yerinden çıkmasıdır. İlk yardımda çıkık yerine oturtulmaya çalışılmaz; eklem bulunduğu pozisyonda hareketsiz hâle getirilir ve kazazede sağlık kuruluşuna ulaştırılır.
Şişlik ve ağrıyı azaltmak için bölgeye bir beze sarılmış soğuk uygulama yapılabilir. El, ayak parmaklarında dolaşım ve his kontrol edilir.
Akılda kalsın: Çıkığı yerine siz değil, doktor oturtur.
Kırık kemik uçları sivri ve keskindir. Kırık bölge hareket ettikçe bu uçlar damar, sinir, kas ve deriye zarar verebilir; kapalı kırık açık kırığa dönüşebilir ve kanama artabilir.
Atel ile tespit, kırığın bir üst ve bir alt eklemini içine alacak şekilde yapılır; böylece kırık bölge hareketsiz kalır, ağrı azalır ve taşıma sırasında yeni hasar oluşması engellenir.
Akılda kalsın: Atel bağla, kemik durulsun.
Kol ve bacaklardaki büyük dış kanamalarda önce yaraya doğrudan baskı uygulanır ve uzuv kalp seviyesinin üzerine kaldırılır. Bunlarla durdurulamayan, uzuv kopması gibi ağır kanamalarda son çare olarak turnike uygulanır.
Ön kolda iki kemik bulunduğu için damarlar kemikler arasında korunur ve buraya yapılan sıkma etkili olmaz. Bu nedenle ön kol kanamalarında turnike, tek kemikli bölge olan dirsek ile omuz arasına uygulanır.
Akılda kalsın: Kanama nerede olursa olsun turnike tek kemiğe.
Bak-dinle-hisset yönteminde ilk yardımcı hava yolunu açtıktan sonra yanağını kazazedenin ağzına yaklaştırır; göğüs kafesinin hareketine bakar, nefes sesini dinler ve nefesin sıcaklığını yanağında hisseder. Güncel uygulamada bu değerlendirme en fazla 10 saniye sürer.
Göğüs kafesine bası uygulamak solunum değerlendirmesi değil, kalp masajıdır. Solunum yoksa veya normal değilse 112 aranır ve 30 göğüs basısı ile 2 yapay solunuma başlanır.
Akılda kalsın: Bak, dinle, hisset; bastırma.
Debriyaj kaçırması; motor devri yükseldiği hâlde aracın buna uygun hızlanmaması, yani motor gücünün tekerleklere tam iletilmemesidir. Balata ile volan ve baskı arasındaki sürtünme azaldığında olur.
Debriyaj balatasının yağlanması (motor veya vites kutusundan yağ kaçağı) sürtünmeyi azaltır ve kaçırmaya yol açar. Balatanın aşınması ve pedal boşluğunun olmaması da kaçırma nedenlerindendir.
Akılda kalsın: Balata yağlanırsa tutmaz.
Araç arızalanıp yolda durmak veya zorunlu olarak park etmek gerektiğinde, diğer sürücüleri uyarmak için acil uyarı (dörtlü ikaz) lambaları yakılır. Bu lambalar dört sinyal lambasının aynı anda yanıp sönmesini sağlar.
Şehirlerarası yollarda ayrıca aracın arkasına, yaklaşan sürücülerin görebileceği mesafede reflektör (yansıtıcı üçgen) konulmalıdır.
Akılda kalsın: Arızalandıysan dörtlüyle haber ver.
Araçtaki elektrik devrelerinin çoğu, aşırı akıma karşı sigortalarla korunur. Bir devrede kısa devre veya aşırı yüklenme olursa ilgili sigorta atar ve o devredeki donanım çalışmaz.
Bu nedenle bir elektrikli sistem çalışmadığında ilk olarak sigorta kutusu kontrol edilir. Atmış sigorta aynı değerde (amperde) yenisiyle değiştirilir; sigorta tekrar atıyorsa devrede bir arıza vardır ve servise başvurulmalıdır.
Akılda kalsın: Önce sigorta, sonra usta.
Marş motoru, aküden aldığı elektrikle krank milini döndürerek motora ilk hareketi verir. Motor kendi kendine çalışmaya başladıktan sonra marş motoru devreden çıkar.
Marş motoru aracı yürütmek için değil, yalnızca motoru çalıştırmak için tasarlanmıştır. Uzun süre marşa basılı tutmak marş motorunu ve aküyü yorar.
Akılda kalsın: Marş başlatır, alternatör şarj eder.
Radyatör hortumları, motor ile radyatör arasında sıcak ve basınçlı soğutma suyunu taşır. Zamanla ısı, titreşim ve yaşlanma nedeniyle sertleşir ve çatlar. Çatlamış bir hortum her an patlayabilir ve soğutma suyunun hızla boşalmasına yol açar.
Bu nedenle çatlak hortumun doğru çözümü hortumu değiştirmektir. Bant veya benzeri yöntemler en fazla en yakın servise ulaşana kadar geçici bir önlem olabilir; kalıcı çözüm sayılmaz.
Akılda kalsın: Çatlak hortum = yeni hortum.
Rodaj döneminde motorun hareketli parçaları (piston, segman, yataklar) birbirine alışır. Bu sürede tam gazdan ve ani hızlanmalardan kaçınmak, parçaların düzgün oturmasını sağlar.
Motoru yüksek devir ve ağır yük altında zorlamak, yüzeylerin aşırı ısınmasına ve kalıcı aşınmaya yol açabilir. Bu da motorun gelecekteki performansını ve ömrünü olumsuz etkiler.
Akılda kalsın: Rodaj sabır ister.
Dizel motorlarda yakıt, depodan besleme pompasıyla alınır ve filtrelerden geçirilerek enjeksiyon pompasına gönderilir; bu bölümdeki borular alçak basınçlı hattı oluşturur. Enjeksiyon pompası yakıtı çok yüksek basınçla sıkıştırır ve enjektörlere gönderir.
Pompa ile enjektörler arasındaki bu hatlara yüksek basınç boruları denir. Bu borular yüksek basınca dayanıklı, kalın cidarlı çelik borulardır; enjektörler de bu basınçlı yakıtı silindire ince zerrecikler hâlinde püskürtür.
Akılda kalsın: Pompa öncesi alçak, pompa sonrası yüksek basınç.
Silindir bloğu, motorun ana gövdesidir. Silindirler, pistonlar, krank mili ve soğutma suyu kanalları bu blok içinde ya da ona bağlı olarak yer alır; motorun diğer parçaları bloğa monte edilir.
Rot ve direksiyon mili direksiyon sistemine, şaft ise güç aktarma organlarına aittir. Bu parçalar motorun ürettiği hareketi yönlendirir veya iletir ama motorun kendisi değildir.
Akılda kalsın: Blok motorun gövdesidir.
Marşa basıldığında marş motorunun küçük dişlisi (bendiks) ileri kayarak krank miline bağlı volanın dişlisine geçer ve volanı çevirir. Volan döndükçe krank mili ve pistonlar hareket eder; motor çalışmaya başlar.
Motor çalıştıktan sonra marş dişlisi geri çekilir.
Akılda kalsın: Motor çalışırken marşa basılmaz.
Trafik adabı, yazılı kuralların ötesinde saygı, sorumluluk ve yardımlaşmayı kapsar. Karşılaştığı bir kazada yaralılara ilk yardım uygulayan ya da yardım çağıran sürücü, toplumsal sorumluluğunu yerine getirmiş olur.
Öteki şıklardaki davranışlar ise kuralları kişisel keyfe göre yorumlamayı, bencilliği ve sorumluluğu başkasına bırakmayı yansıtır. Bunlar olumlu sürücü özelliği değildir.
Akılda kalsın: İyi sürücü yardım eden sürücüdür.
Trafikte tedbirsiz ve saygısız davranış; diğer yol kullanıcılarını korkutmak, şaşırtmak, üzerlerine su veya çamur sıçratmak, keyfi davranışlarla trafiği tehlikeye sokmak gibi hareketleri kapsar. Soru kökündeki üç davranışın tamamı bu tanıma girer.
Bu davranışlar yalnızca kural ihlali değil, aynı zamanda trafik adabına aykırıdır. Trafikte herkes yolu paylaşır ve karşısındakinin hakkına saygı göstermek zorundadır.
Akılda kalsın: Yolu paylaş, başkasını rahatsız etme.
Kendini diğer yol kullanıcılarından üstün gören, her durumda yolun kendisine ait olduğunu düşünen sürücüler saldırgan ve bencil davranışlar sergiler. Geçiş üstünlüğü yalnızca görevdeki ambulans, itfaiye, polis gibi araçlara kanunla tanınmış bir haktır.
Bu tür sürücüler korna ve selektörle baskı kurar, makas atar, takip mesafesini ihlal eder ve kaza riskini artırır.
Akılda kalsın: Yol herkesindir.
Emniyet kemeri, kaza anında araçtaki kişilerin öne savrulmasını, ön cama, direksiyona çarpmasını ya da araçtan dışarı fırlamasını engeller. Bu yüzden zorunlu tutulmasının amacı kaza anında ölüm ve yaralanmaları en aza indirmektir.
Kemer, kazanın gerçekleşmesini engellemez; ancak sonuçlarını büyük ölçüde hafifletir. Hava yastığı da kemerle birlikte kullanıldığında etkilidir; kemer takılmadan hava yastığına güvenilmemelidir.
Akılda kalsın: Kemer kazayı önlemez, hayat kurtarır.
Verilen oranlarda sürücü ve yaya kusurlarının toplamı neredeyse tüm kusurları oluşturmaktadır. Bu da kazaların büyük çoğunluğunun insan kaynaklı olduğunu açıkça gösterir.
Diğer şıklardaki ifadeler doğru ya da yanlış olabilir; ancak soruda verilen verilerden kesin olarak çıkarılamaz. Bu tür yorum sorularında yalnızca verinin doğrudan desteklediği yargı seçilmelidir.
Akılda kalsın: Kazanın kaynağı çoğunlukla insandır.
Trafik, yolu birlikte kullanan insanların ortak alanıdır. Güvenli bir trafik ortamı için sürücülerin yolu paylaşmayı bilmesi, yayalara, bisikletlilere ve diğer sürücülere saygı göstermesi gerekir.
Saygılı sürücü; geçiş hakkına uyar, sabırlıdır, gereksiz korna çalmaz ve başkalarının hatalarına öfkeyle değil anlayışla yaklaşır.
Akılda kalsın: Saygı önce sizden başlar.
Yanlışlarınız kaybolmasın. Ücretsiz hesap açarsanız çözdüğünüz sorular kaydedilir ve en çok zorlandığınız dersi panelinizde görürsünüz.
Ücretsiz hesap aç Premium nedir?Deneme sınavı nasıl çalışır?
Bu deneme, MEB'in yazılı e-Sınavıyla aynı biçimde hazırlanır: 50 soru, 45 dakika süre ve her doğru cevap 2 puan. Sorular gerçek sınavdaki ders dağılımına göre seçilir: Trafik ve Çevre 23, İlk Yardım 12, Motor ve Araç Tekniği 9, Trafik Adabı 6. Görselli levha soruları da Trafik ve Çevre bölümünde yer alır.
Sınavı geçmek için 100 üzerinden en az 70 puan, yani en az 35 doğru cevap gerekir. Yanlış cevaplar doğruları götürmez; bu yüzden boş soru bırakmak yerine en mantıklı şıkkı işaretlemek avantajlıdır. Süre dolduğunda sınav kendiliğinden biter.
Sınav bitince puanınızı, ders bazında doğru sayınızı ve yanlış yaptığınız soruları görürsünüz. Her sorunun ayrıntılı açıklamasına "Cevapları incele" ile ulaşabilirsiniz. Her denemede sorular yeniden seçildiği için aynı testi tekrar çözmek yerine yeni bir deneme başlatmanız önerilir.
Verimli çalışma için
- İlk denemeden sonra en çok yanlış yaptığınız dersi belirleyip ders konularına dönün.
- Levha sorularında zorlanıyorsanız resimli trafik işaretleri sayfasını tekrar edin.
- Sınav öncesi son haftada her gün en az bir deneme çözüp süreyi yönetmeyi alıştırın.
- Sınav kuralları ve geçme notu için ehliyet sınavı rehberine bakın.