Trafik ve Çevre Ehliyet Sınav Soruları 9
25 soru · Her cevaptan sonra doğru şık ve açıklama gösterilir.
Bu testteki 25 soru yalnızca Trafik ve Çevre dersinden; öne çıkan konular: şerit değiştirme, geçiş üstünlüğü, bağlantı yolu, sürücü belgesi ve okul taşıtı. Her cevaptan sonra doğru şık ve açıklama gösterilir. Bitirince Trafik ve Çevre 10 ile devam edin; tüm trafik ve çevre testleri.
Kırmızı ışıkta veya yetkili görevlinin dur işaretinde geçmek, Karayolları Trafik Kanunu'nda sayılan asli kusur hâllerindendir. Bu hâllerden birini işleyen sürücü, kazada asli kusurlu sayılır.
Arkadan çarpma, şerit ihlali ve geçme yasağına uymama da asli kusur hâlleri arasındadır.
Araç muayenesinin amacı, aracın teknik şartlara uygun ve güvenli olup olmadığını denetlemektir. Muayene süresi dolmamış olsa bile araç üzerinde teknik değişiklik yapılmışsa yeniden muayene zorunludur.
Sahibin, sürücünün veya işletenin değişmesi ya da olağan bakım, aracın teknik yapısını değiştirmediği için bu kapsamda değildir.
Akılda kalsın: Araç değişirse muayene yenilenir.
Arızalı bir aracın çekilmesi sırasında çeken ve çekilen araçta yük veya yolcu taşımak yasaktır. Çekme işlemi aracın normal kullanımına göre daha riskli olduğundan araçlarda sadece sürücülerin bulunması gerekir.
Freni bozuk araçlar halatla değil çeki demiriyle çekilir; çünkü çeki demiri, çekilen aracın öndeki araca çarpmasını engeller. Çekme sırasında hız düşük tutulmalı ve uyarı işaretleri kullanılmalıdır.
Akılda kalsın: Çekerken araçta yolcu yok.
Şerit değiştirmeden önce aynalar ve kör nokta kontrol edilir, girilecek şeridin boş olduğu görüldüğünde dönüş ışığıyla işaret verilir ve manevra yumuşak biçimde yapılır.
İşaret vermek, diğer sürücülere niyetinizi bildirir ve onların tepki göstermesine zaman tanır. İşaretsiz veya ani şerit değiştirme, yan çarpışmaların başlıca nedenlerindendir.
Akılda kalsın: Ayna, işaret, manevra.
Sürücü belgesi, gerekli eğitim ve sınavlarda başarılı olunarak usulüne uygun şekilde alınmalıdır. Belgenin hile ile alındığı tespit edilirse, belge baştan itibaren hukuka aykırı sayılır ve geri alınır.
Diğer şıklardaki durumlar belgenin geri alınmasına doğrudan yol açmaz. Örneğin ileri yaş tek başına bir engel değildir; önemli olan sürücünün sağlık açısından araç kullanmaya uygun olmasıdır.
Akılda kalsın: Hileyle alınan hak olmaz.
Bazı durumlarda yaralı veya acil hasta taşıyan özel araçlar da geçiş üstünlüğünden yararlanabilir. Bu araçların sürücüleri, durumu diğer yol kullanıcılarına sesli ve ışıklı işaretlerle (korna ve ışıklar) bildirerek bu hakkı kullanır.
Geçiş üstünlüğünü kullanan sürücü, can ve mal güvenliğini tehlikeye atmamakla yükümlüdür. Bu hak, kuralları gözetmeden hareket etme izni değil; dikkatle ve kontrollü biçimde öncelik isteme imkânıdır.
Akılda kalsın: Uyar, ama güvenliği bozma.
Uzun süre aralıksız araç kullanmak dikkat, refleks ve karar verme yeteneğini belirgin biçimde düşürür. Bu yüzden şehirler arası ticari taşımacılık yapan şoförler 4,5 saat kesintisiz sürüşten sonra en az 45 dakika dinlenmelidir.
Dinlenme molası yorgunluğun ve uykusuzluğun yol açtığı kazaları önlemeye yöneliktir. Mola sırasında araçtan inip hareket etmek, temiz hava almak ve hafif beslenmek dinçliği artırır.
Akılda kalsın: 4,5 saat sürüş, 45 dakika mola.
Bağlantı yolları, otoyol veya bölünmüş yollara giriş ve çıkışı sağlayan yol kesimleridir. Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 113. maddesine göre bağlantı yollarında duraklamak yasaktır. 115. maddeye göre duraklamanın yasak olduğu her yerde park etmek de yasaktır. 137. madde ise bağlantı yollarında geri gitmeyi yasaklar.
Bu nedenle verilen üç davranışın üçü de yasaktır. Çıkışı kaçıran sürücü geri gitmemeli, bir sonraki çıkışa kadar yoluna devam etmelidir.
Akılda kalsın: Bağlantı yolunda sadece ileri.
Öndeki aracı geçmek, karşı şeride çıkmayı ve görüşü iyi değerlendirmeyi gerektiren riskli bir manevradır. Bu yüzden yaya ve okul geçitlerine yaklaşırken, görüşün yetersiz olduğu tepe üstü ve virajlarda, kavşaklarda, demir yolu geçitlerinde ve bunlara yaklaşırken geçiş yapmak yasaktır.
Bu yerlerin ortak özelliği, karşıdan gelen aracın, yayanın veya kesişen trafiğin zamanında görülememesidir. Böyle noktalarda yapılan geçişler kafa kafaya çarpışma ve yayaya çarpma gibi en ağır kazalara yol açar.
Akılda kalsın: Görmüyorsan geçmiyorsun.
Sürücü belgeleri, kullanılabilecek araç cinslerine göre farklı sınıflara ayrılır. Bir kişi ancak sürücü belgesinin kapsadığı cinsten bir aracı kara yolunda kullanabilir.
Belgenin kapsamadığı bir aracı kullanmak, belgesiz araç kullanmakla aynı sonucu doğurur ve trafik kuralı ihlalidir. Aracın kime ait olduğu ya da isteğe bağlı sigortaların bulunup bulunmaması bu kuralı değiştirmez.
Akılda kalsın: Belge araca uymuyorsa direksiyona geçme.
Okul taşıtlarının arkasında bulunan "DUR" yazılı ışıklı işaret, yalnızca öğrenciler indirilip bindirilirken yakılır. Bu ışığı gören arkadaki sürücüler durmalı ve öğrencilerin güvenle inip binmesini beklemelidir.
Işığın başka amaçla yakılması, sürücülerin bu işarete olan güvenini azaltır ve kazaya zemin hazırlar.
Akılda kalsın: Okul taşıtının DUR ışığı yanıyorsa geçme, dur.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesine göre araç sahibi, araç için adına yetkili idarece tescil belgesi verilmiş veya sahiplik ya da satış belgesi düzenlenmiş kişidir. Bu nedenle araç tescil belgesi (ruhsat) aracın sahibini gösteren belgedir.
Tescil belgesinde aracın plakası, marka-modeli, şasi ve motor numarası gibi teknik bilgileri ile sahibinin bilgileri yer alır. Araç kullanılırken bu belgenin araçta bulundurulması gerekir.
Akılda kalsın: Ruhsat aracın, ehliyet sürücünün kimliğidir.
Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesine göre duraklama, trafik zorunlulukları dışında araçların insan indirmek ve bindirmek, eşya yüklemek, boşaltmak veya beklemek amacıyla kısa bir süre durdurulmasıdır.
Kırmızı ışıkta veya görevlinin işaretiyle durmak ise trafik zorunluluğundan kaynaklandığı için duraklama değil, durmadır. Aracın bu hâller dışında bırakılması da park etmedir.
Akılda kalsın: Kısa iş, kısa duruş: duraklama.
Öğrenci servis araçları, çocukların güvenliği için diğer sürücülerin kolayca fark edebileceği özel işaretlerle donatılır. Bunların başında "Okul Taşıtı" yazısı ve DUR ışıklı işareti gelir.
Servis aracı öğrenci indirip bindirmek için durduğunda DUR ışıklı işareti yanar; bu, çevredeki sürücülere çocukların yola çıkabileceği konusunda uyarı verir. Diğer sürücüler bu durumda yavaşlamalı ve gerekirse durmalıdır.
Akılda kalsın: Okul taşıtı durduysa siz de yavaşlayın.
Geri gitme; bağlantı yollarında, kavşaklarda, tünellerde, köprülerde ve görüşün yetersiz olduğu yerlerde yasaktır. Bağlantı yolu, araçların yüksek hızlı bir yola girip çıktığı bölüm olduğu için burada geri gitmek ciddi kazalara yol açar.
Park etme, duraklama veya dar yolda geçiş kolaylığı sağlama gibi zorunlu manevralarda ise trafiği tehlikeye sokmamak kaydıyla kısa mesafe geri gidilebilir.
Akılda kalsın: Yanlış çıkışı geri giderek düzeltme.
Yan yana çizilmiş kesik ve devamlı yol çizgilerinde her sürücü kendi tarafındaki çizgiye göre hareket eder. Devamlı çizgi tarafındaki araçlar çizgiyi geçemez ve öndeki aracı karşı şeride girerek geçemez; kesik çizgi tarafındaki araçlar ise kurallara uyarak geçme yapabilir.
Bu düzen genellikle bir yönde görüşün yeterli, diğer yönde yetersiz olduğu tepe ve dönemeç yaklaşımlarında kullanılır.
Akılda kalsın: Çizgin devamlıysa sabret.
Taşıt yolu üzerine yazılan rakam, o yol kesiminde uyulması gereken azami (en yüksek) hız sınırını bildiren bir yatay işarettir; şekildeki işaret saatte 50 km'yi aşmamak gerektiğini gösterir.
Yatay işaretler de levhalar gibi bağlayıcıdır; yağış ve trafik yoğunluğunda hız bu sınırın da altına indirilmelidir.
Bu tür sorularda yalnızca tablodaki verilere dayanan sonuç seçilmelidir. Tabloda iki bilgi vardır: araç sayısı ve kazalarda ölen kişi sayısı. Türkiye'de araç sayısı daha az olduğu hâlde ölü sayısı benzer ya da daha yüksekse, bu araç başına düşen ölüm oranının ülkemizde daha yüksek olduğunu gösterir.
Trafik işaretlerinin yetersizliği, yol altyapısı ya da trafik yoğunluğu gibi yorumlar kazalarla ilgili olabilir; ancak tabloda bu konulara ait veri bulunmadığı için doğrudan bu sonuca ulaşılamaz.
Akılda kalsın: Veride yoksa sonuçta da yok.
Geçiş üstünlüğüne sahip araç sürücüleri görevleri sırasında bazı trafik kurallarına uymayabilir; ancak bunu yaparken can ve mal güvenliğini tehlikeye düşürmemek zorundadır.
Yani geçiş üstünlüğü sınırsız bir serbestlik değildir. Kırmızı ışıkta geçecek bir ambulans sürücüsü bile kavşağa yavaşlayarak girmeli, diğer araçların kendisini fark ettiğinden emin olmalıdır.
Akılda kalsın: Üstünlük var, sorumsuzluk yok.
Görüşün yetersiz olduğu tepe üstlerinde ve dönemeçlerde öndeki aracı geçmek yasaktır; karşıdan gelen aracı görmek mümkün olmadığından geçme cepheden çarpışmaya yol açabilir.
Bu yerlerde hız azaltılır, takip mesafesi korunur ve şeridin sağına yaklaşılır.
Sürücüler geçme, dönme ve park etme amacıyla şerit değiştirebilir. Ancak her durumda önce aynalardan arkadaki trafiği kontrol etmeli, dönüş ışığıyla niyetini bildirmeli ve diğer araçları tehlikeye sokmamalıdır.
Şerit değiştirme, kavşak yaklaşımı ve kavşak içi gibi yasaklanan yerlerde yapılamaz. Ayrıca sürekli şerit değiştirerek ilerlemek (zikzak yapmak) trafiği tehlikeye düşürür.
Akılda kalsın: Ayna, sinyal, sonra şerit.
Çok şeritli yollarda sürücüler, aracın cinsine ve hızına uygun şeridi kullanmalıdır. Yavaş giden araçlar sağ şeritleri, daha hızlı araçlar sol şeritleri kullanır; en sol şerit ise geçiş içindir.
Gereksiz şerit değiştirmek ve şeritler arasında zikzak çizmek yasaktır ve kazaya yol açar.
Akılda kalsın: Şerit değiştirirken sinyal ve ayna.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 135. maddesine göre karayolunda arızalanan araç, ışıkları yansa dahi diğer sürücüler tarafından 150 metre mesafeden açıkça görülemiyorsa, aracın ön ve arkasına uygun yerlere, diğer sürücülerin 150 metreden açıkça görebileceği şekilde birer kırmızı yansıtıcı veya kırmızı ışıklı cihaz konulur.
Dönemeç veya tepe üstü gibi yerlerde bu yansıtıcılar aracın ön ve arkasında en az 30'ar metre mesafeye yerleştirilir. Amaç, yaklaşan sürücülerin arızalı aracı zamanında fark edip yavaşlayabilmesidir.
Akılda kalsın: Görünmüyorsan görün: kırmızı yansıtıcı.
Eğimli ve dar iki yönlü yollarda karşılaşmada inen araç sürücüsü, çıkan araç sürücüsüne yol verir. Çünkü yokuş yukarı çıkan aracın durduktan sonra yeniden kalkması daha zordur.
İnen araç, fren ve motor freniyle daha kolay kontrol edilir ve gerektiğinde güvenli bir noktada durabilir. Bu kural, dar yollarda geçişi güvenli ve akıcı hâle getirir.
Akılda kalsın: Çıkanın hakkı önce.
Sürücülerin ani yön değiştirerek yayaları şaşırtması yanlış ve tehlikeli bir davranıştır.
Yol ortasında yolcu indirip bindirmemek, yağışlı havada hızı azaltmak ve yol boş olsa bile iki şeridi birden kullanmamak ise doğru davranışlardır.
Yanlışlarınız kaybolmasın. Ücretsiz hesap açarsanız çözdüğünüz sorular kaydedilir ve en çok zorlandığınız dersi panelinizde görürsünüz.
Ücretsiz hesap aç Premium nedir?Trafik ve çevre soruları e-Sınavda nasıl gelir?
Trafik ve çevre bilgisi, e-Sınavın en büyük bölümüdür: 50 sorunun 23'ü bu dersten gelir. Geçmek için gereken 35 doğrunun büyük kısmı burada kazanılır ya da kaybedilir. Görselli levha soruları, kavşakta geçiş sırası soruları ve sayısal kurallar (hız sınırı, takip mesafesi, park mesafeleri) bu bölümün omurgasını oluşturur.
En sık sorulan başlıklar
- Trafik işaretleri: Uyarı, yasaklama, tanzim ve bilgi levhaları; ışıklı işaretler ve yer işaretlemeleri.
- Geçiş hakkı ve geçiş üstünlüğü: Kontrolsüz kavşakta sağdan gelen, ambulans ve itfaiyeye yol verme.
- Park ve duraklama: Yangın musluğu 5 metre, durak 15 metre gibi mesafe kuralları.
- Hız ve takip mesafesi: Araç ve yol türüne göre hız sınırları, "hızın yarısı kadar metre" kuralı.
- Şerit, geçme ve dönüşler: Geçmenin yasak olduğu yerler, dönüş kuralları.
- Belgeler ve cezalar: Tescil, sigorta, muayene, ceza puanı ve sürücü belgesi sınıfları.
Nasıl çalışmalı?
Levha sorularında renk ve şekil mantığını öğrenmek ezberden daha kalıcıdır: Kırmızı kenarlı üçgen uyarı, kırmızı kenarlı daire yasaklama, mavi daire mecburiyet bildirir. Levhaları görselleriyle trafik işaretleri sayfasında, kuralları trafik ve çevre bilgisi dersleri ile çalışabilirsiniz. Güncel ceza tutarları için trafik cezaları sayfasına bakın.
Bu testler nasıl hazırlandı?
Trafik ve Çevre testlerindeki sorular yalnızca bu dersten seçilir ve her soru yalnızca bir testte yer alır; böylece testleri sırayla çözdüğünüzde dersin tüm soru havuzunu tekrar etmiş olursunuz. Her soruda doğru cevabın yanında neden doğru olduğunu anlatan açıklama bulunur. Tüm dersleri karışık ve gerçek e-Sınav formatında (50 soru, 45 dakika) denemek için ehliyet sınav soruları sayfasındaki genel testlere geçebilirsiniz.