Aşağıdakilerden hangisi, yüksek ateş nedeniyle oluşan havalede yapılacak ilk yardım uygulamalarındandır?
Yüksek ateşe bağlı havale (febril konvülziyon) genellikle 6 ay-5 yaş arası çocuklarda görülür. Ateşli havale sırasında vücut sıcaklığı tehlikeli seviyelere (genellikle 39°C ve üzeri) ulaşır. Bu durumda en etkili ilk yardım yöntemi, vücut sıcaklığını kontrollü bir şekilde düşürmektir. Oda sıcaklığındaki (25-29°C) su ile ılık duş veya küvet uygulaması, vücut ısısını hızlı ama güvenli bir şekilde düşürür. Çok soğuk su kullanmak damarları büzerek ısı kaybını engeller ve titremeye neden olarak sıcaklığı daha da artırabilir. Ayrıca, ani soğuk su şoku, havale sırasında zararlı olabilir. Bu nedenle oda sıcaklığındaki su en doğru yöntemdir. Havale sırasında çocuğun güvenli bir yere alınması, çevredeki sert cisimlerden uzaklaştırılması ve başının bir yastıkla desteklenmesi de önemlidir.
- A) Karna baskı uygulamak, ateşli havalede etkisiz ve tehlikeli bir uygulamadır. İç organlara zarar verebilir ve kazazedenin kusmasına neden olabilir. Havalenin nedeni vücut ısısının beyin üzerindeki etkisidir, karın bölgesiyle ilgisi yoktur.
- B) Sıcak uygulama, vücut sıcaklığını daha da yükselterek durumu kötüleştirir. Ateşli havalede amaç vücudu soğutmak olduğu için sıcak uygulama kesinlikle yanlıştır. Sıcak uygulama, ateşin daha da yükselmesine ve havalenin uzamasına neden olabilir.
- C) Havale geçiren bir kişiye ağızdan herhangi bir şey vermek, bilinç durumu bozuk olduğu için aspirasyon (sıvının akciğerlere kaçması) riski oluşturur. Havale sırasında çocuk yutkunma refleksini kontrol edemez, bu nedenle şekerli içecekler veya başka sıvılar soluk borusuna kaçarak boğulmaya neden olabilir.
Ateşli havale, vücut sıcaklığının 39°C ve üzerine çıkması sonucu beyin fonksiyonlarının geçici olarak bozulmasıdır. Havale sırasında çocukta bilinç kaybı, kasılmalar, gözlerde kayma, ağızda köpük ve dudaklarda morarma görülebilir. İlk yardımda öncelikle çocuğun güvenli bir yere alınması, çevredeki sert cisimlerden uzaklaştırılması ve vücut sıcaklığının düşürülmesi gerekir. Ilık su (oda sıcaklığında) ile vücut silinir veya oda sıcaklığında su banyosu yaptırılır. Kesinlikle ağızdan ilaç veya sıvı verilmez. Havale 5 dakikadan uzun sürerse veya tekrarlarsa 112 acil yardım çağrılmalıdır. Havale sırasında çocuğun hareketleri engellenmemeli, ağzına hiçbir cisim sokulmamalıdır. Havale sona erdikten sonra çocuk yan yatış pozisyonuna alınmalı ve solunumu kontrol edilmelidir.
3 yaşındaki bir çocuk yüksek ateş nedeniyle havale geçirir. Annesi çocuğu güvenli bir yere alır, üzerindeki fazla kıyafetleri çıkarır ve oda sıcaklığındaki su ile vücudunu siler. 4 dakika sonra havale sona erer ve çocuk kendine gelir. Aile 112'yi arayarak durumu bildirir. Anne, doğru ilk yardım sayesinde çocuğunun durumunu stabilize eder.
Ateşli havalede doğru ilk yardım müdahalesini (oda sıcaklığında su ile soğutma, ağızdan bir şey vermeme) bilip bilmediğini ölçer.
- Havale sırasında ağızdan hiçbir şey verilmez
- Sıcak uygulama yapılmaz
- Çok soğuk su kullanılmaz (oda sıcaklığındaki su tercih edilir)
- Havale 5 dakikadan uzun sürerse 112 aranır
- Havale sırasında çocuğun hareketleri engellenmez
- atesli-havale-ilk-yardim
- cocuklarda-yuksek-ates-mudahalesi
- havale-geciren-cocuk