Yakıttan elde ettiği ısı enerjisini mekanik enerjiye çeviren makinelere ne ad verilir?
Motor, yakıtın (benzin, motorin, LPG) kimyasal enerjisini yanma yoluyla ısı enerjisine, ardından da mekanik enerjiye (hareket) dönüştüren makinedir. Motorun silindirleri içerisinde yakıt ve hava karışımı ateşlenir. Bu yanma işlemi sonucunda ortaya çıkan yüksek ısı ve basınç, pistonları aşağı doğru iterek bir hareket başlatır. Bu doğrusal hareket, krank mili aracılığıyla dairesel bir harekete, yani mekanik enerjiye dönüştürülür ve bu güç daha sonra tekerleklere iletilir. Bu nedenle motor, yakıttan elde ettiği ısı enerjisini mekanik enerjiye çeviren makinedir.
- A) Alternatör, aracın elektrik üreten parçasıdır. Motordan bir kayış aracılığıyla aldığı mekanik enerjiyi, aküyü şarj etmek ve aracın elektrikli sistemlerini çalıştırmak için elektrik enerjisine çevirir. Isı enerjisini mekanik enerjiye dönüştürmez.
- C) Diferansiyel, güç aktarma organlarından biridir ve motorda üretilen mekanik enerjiyi tekerleklere ileten sistemin bir parçasıdır. Asıl görevi, araç viraj alırken tekerleklerin farklı hızlarda dönmesine izin vererek aracın savrulmasını önlemektir. Diferansiyel enerji üretmez, sadece üretilmiş olan mekanik enerjiyi tekerleklere dağıtır.
- D) Vites kutusu (şanzıman), motordan gelen mekanik gücün hızını ve torkunu ayarlamaya yarar. Sürücünün yolun durumuna ve hıza göre aracı en verimli şekilde kullanmasını sağlar. Vites kutusu da bir güç aktarma organıdır; yakıttan enerji üretmez, motordan gelen mekanik enerjiyi düzenler.
İçten yanmalı motorlar, enerji dönüşümünde dört zamanı kullanır: 1) Emme: Yakıt-hava karışımı silindire alınır, 2) Sıkıştırma: Karışım sıkıştırılır, 3) Ateşleme: Karışım ateşlenir ve ısı enerjisi açığa çıkar, 4) Egzoz: Atık gazlar dışarı atılır. Bu döngü sırasında ısı enerjisi mekanik enerjiye dönüşür. Motor tipleri: Benzinli (buji ateşlemeli), dizel (sıkıştırma ateşlemeli), LPG'li.
Bir araçta motor, yakıtı yakarak ısı enerjisi oluşturur ve bu enerjiyi pistonlar aracılığıyla mekanik enerjiye çevirerek aracı hareket ettirir.
Motorun enerji dönüşümünü (ısı→mekanik) bilip bilmediğini ölçer.
- Motor ısı→mekanik dönüşümü yapar
- Alternatör mekanik→elektrik dönüşümü yapar
- Diferansiyel ve vites kutusu güç aktarır
- motor-calisma-prensibi
- enerji-donusumu