Konu anlatımı
Türkiye'de trafik kuralları 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği ile düzenlenir. Bu kurallar sürücülerin, yayaların ve diğer yol kullanıcılarının aynı yolu güvenle paylaşabilmesi için konulmuştur.
Sınavda bu konudan gelen sorular çoğunlukla ezber değil, kuralın mantığını ölçer: kavşakta kim önce geçer, hangi durumda sollama yapılmaz, hangi işaret hangisinden önce gelir.
Kavşakta geçiş önceliği sıralaması
Bir kavşakta birden fazla düzenleyici varsa uyulacak sıra şöyledir:
- Trafik görevlisinin işaret ve talimatları
- Işıklı trafik işaretleri
- Trafik işaret levhaları
- Genel trafik kuralları
Üstteki her zaman alttakinden önce gelir. Örneğin ışık yeşil yansa da görevli dur işareti veriyorsa durulur.
Işık, levha veya görevli bulunmayan kavşaklarda, aynı anda gelen araçlar arasında sağdan gelen araca geçiş hakkı verilir. Ana yol ile tali yolun kesiştiği yerlerde ise ana yoldaki araç önceliklidir.
Otomobil için azami hız sınırları
- Yerleşim yeri içinde: 50 km/saat
- Yerleşim yeri dışında iki yönlü karayolunda: 90 km/saat
- Bölünmüş karayolunda: 110 km/saat
- Otoyolda: 120 km/saat
Levhayla farklı bir sınır belirtilmişse levhaya uyulur. Yol, hava ve trafik koşulları gerektiriyorsa sürücü bu sınırların da altında gitmek zorundadır.
Sollama (öndeki aracı geçme)
Geçiş, öndeki aracın solundan yapılır. Geçmeden önce yolun yeterli mesafede açık olduğu, arkadan gelen bir aracın kendisini geçmeye başlamadığı kontrol edilir ve sinyal verilir.
Görüşün yetersiz olduğu tepe üstlerinde ve virajlarda, kavşaklarda, yaya geçitlerinde, hemzemin geçitlerde ve sollama yasağı levhası bulunan yerlerde geçiş yapılmaz. Geçilen aracın sürücüsü de hızını artırmamalı ve gerekirse sağa yanaşarak geçişi kolaylaştırmalıdır.
Emniyet kemeri, kask ve alkol
- Emniyet kemeri takılması gereken araçlarda sürücü ve yolcuların kemer takması zorunludur.
- Motosiklet ve motorlu bisiklet sürücüleri ile yolcuları koruma başlığı (kask) takmak zorundadır.
- Hususi otomobil sürücüleri için alkol sınırı 0,50 promildir. Diğer araç sürücüleri için sınır daha düşüktür. Alkol, mesafe tahminini ve tepki süresini bozduğu için sınırın altında bile risk taşır.
Temel kurallar
- Kavşakta sıra: trafik görevlisi, ışıklı işaretler, levhalar, genel kurallar
- Işık ve levha olmayan kavşakta sağdan gelen araca yol verilir
- Otomobil için hız sınırları: yerleşim yeri 50, iki yönlü karayolu 90, bölünmüş yol 110, otoyol 120 km/saat
- Geçiş öndeki aracın solundan, yolun açık olduğu görülerek yapılır
- Tepe üstü, viraj, kavşak, yaya ve hemzemin geçitte sollama yapılmaz
- Sürücü ve yolcular emniyet kemeri takmak zorundadır
Dikkat
Levhada yazan hız bir üst sınırdır, hedef değildir. Yağmur, sis veya yoğun trafikte sınırın altında gitmek sürücünün yükümlülüğüdür.
Pratik ipucu
Kavşak sorularında önce 'görevli var mı, ışık var mı, levha var mı' diye sırayla bakın. Hiçbiri yoksa genel kurala, yani sağdan gelene öncelik kuralına geçin.
Kaynaklar: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu · Karayolları Trafik Yönetmeliği · MEB Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Trafik ve Çevre Dersi Programı
Konuyu pekiştirin
Karışık sorularla kendinizi deneyin.